تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

مصرف آّب

آشامیدن یک نوع فرآیند پمپاژ آب توسط منقار است. با باز شدن منقار پائینی که متحرک می باشد ، هوبره آب را مکرر به داخل مری می کشد سپس گردن به شکل S‌ در آمده و آب بلعیده می شود . آنها به ندرت در طبیعت آب می نوشند . چون با خوردن شبنم روی گیاهان و تغذیه جانوران کوچک ، آب بدنشان تأمین می شود . در محیط پرورش مقدار آب روزانه مصرفی بستگی به شرایط آب و هوایی و نوع تغذیه دارد . آب تمیز و تازه بایستی به طور مداوم در اختیار پرنده قرار گیرد و چون جیره آن از دانه ها و یونجه های تازه و علوفه‌های تازه و آبدار می باشد ، آب کمتری نیاز دارد ولی اگر از جیره غذایی خشک مثل ذرت ، سبوس گندم و … استفاده شود و یا در هوای گرم پرورش داده شود تقاضای پرنده برای آب بیشتر می شود .

(ادامه…)

تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

هوبره پرنده ای است گیاهخوار و همه چیزخوار و سیستم گوارش آن  شبیه شترمرغ است و به کمک روده کور مواد غذایی که دارای سلولز می باشند را هضم می کند . هوبره فاقد چینه دان می باشد و غذای مصرفی از مری به پیش معده می رود و عملیات اولیه هضم شیمیایی به وسیله شیره معدی بر روی آن انجام می شود . دیواره ماهیچه ای ضخیم سنگدان به همراه سنگریزه های خشن موجود سبب تقسیم مکانیکی غذا به قطعات کوچکتر می شود . سپس غذا وارد روده کوچک شده و با اضافه شدن ترشحات روده ای به خصوص از لوزالمعده مواد مغذی جذب می شوند . مواد مغذی در روده کوچک جذب می شوند و تخمیر باکتریایی در روده کور و بزرگ صورت می گیرد . غذای هوبره جانوران بیابانی مثل مارمولک ، موش ، حلزون ، عقرب است که از این طریق پروتئین حیوانی خود را تأمین می کند و همچنین تغذیه این پرنده جهت تأمین پروتئین گیاهی آن غلات ، حبوبات ، علفهای سبز می باشد که این مواد در دستگاه گوارش به راحتی هضم و جذب می شوند[۱۱ و ۱]

(ادامه…)

تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

اسکلت بندی

اسکلت بندی هوبره فشرده ، سبک و بسیار قوی می باشد . مهره های گردن و دم قابل حرکت هستند و در امتداد طولی بدن یک مهره قابل حرکت می باشد . مهره های بدن به نحوی با هم متصل شده اند که استحکام کافی برای نگهداری بالها را فراهم می کنند . استخوانهای طویل اغلب توخالی بوده و به واسطه ساختمان تقاطعی که دارا می باشند دارای قدرت استحکامی زیاد می باشند . تقریباً نیمی از وزن هوبره را عضلات آن تشکیل می دهد . بزرگترین عضلات آن ، عضلات مخصوص پرواز است که این عضلات دارای قدرت بسیار زیاد و همچنین اتصال عضلانی محکم و وسیع می باشد و اتصال این عضلات بر روی استخوان جناغ سینه صورت گرفته است . استخوان جناغ این پرنده متخلخل می باشد و از قفسه سینه در ستیز و برخورد با موانع مراقبت می کند و این پرنده چون هم قدرت پرواز و هم قدرت تند دویدن را دارا می باشد ، این استخوان نسبت به مخ که دارا بخش تیغ مانند است كوچكتر بوده و  این بخش تیغ مانند تحلیل رفته است. استخوانهای این پرنده توخالی می باشند و این پرندگان در پاهای بلندشان دارای سه انگشت می باشند .

(ادامه…)

تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

هوبره های زادآور مناطق مرکزی آسیا مهاجرند . مهاجرت پائیزی از اواخر شهریورماه تا اوایل مهرماه و مهاجرت بهاره از اواخر فروردین ماه تا نیمه های اردیبهشت به طول می انجامد و گروه های زمستان گذران در پاکستان در اوایل مهرماه و نهایتاً در اوایل آبان ماه به منطقه می رسند . در عربستان سعودی گروه های زمستان گذران را در فواصل ماه های آذر تا فروردین در بخش هایی از این کشور می توان پیدا نمود .

پس از فصل زادآوری ،‌ هوبره های مناطق مرکزی آسیا در جهت جنوب غربی و جنوب شرق تا شمال هندوستان ( ایالت های راجستان و گجرات) ، پاکستان ، مناطق مرکزی و جنوب ایران ، آسیای صغیر ؛ عربستان ، صحرای سینا و احتمالاً شمال شرق مصر و سودان مهاجرت می کنند .

(ادامه…)

تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

پراکندگی هوبره از جزایر قناری تا مراکش و موریتانی  شمال آفریقا ،‌ الجزایر ،‌ تونس ، لیبی ،‌‌ شرق صحرای سینا ، فلسطین و شبه جزیره عربستان به سمت شرق تا مغولستان و از خزر به سمت مناطق جنوبی تر در افغانستان ، ایران ، پاکستان و عراق می‌باشد .

این گونه ها در عرض های جغرافیایی متوسط تا پائین و در نواحی مدیترانه‌ای ،‌ مناطق استپی ،‌ بیابانی و نیمه بیابانی با نواحی باز و بدون پوشش و بوته ای و دشت های خشک که پوشش گیاهی آنها حداکثر ۲ متر می باشد و در لابه لای گز و تاغ دیده می‌شوند .

در کشور ما دو جمعیت هوبره شامل جمعیت بومی و مهاجر زیست می نمایند که جمعیت بومی و زادآور اغلب در مناطق مرکزی ، جنوب تا شرق و شمال شرق ایران به انضمام مناطق مرکزی حاشیه کویر در استان تهران ، هرات و کالمند در جنوب استان یزد ، دشت فردوس در استان خراسان و جمعیت کمی در گازان جان کرمان دیده می شوند .

(ادامه…)

تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

صفات برجسته و طبقه بندی جانورشناسی

هوبره Chamydotis Undulata به همراه زنگوله بال Otis tetrax و میش مرغ Otis tarda از تیره هوبره و متعلق به راسته درناشکلان Grui forms و هر سه گونه تحت حمایت سازمان حفاظت محیط زیست به شمار می روند. هوبره از جنس Chlamydotis است و به سه زیرگونه به شرح زیر در طبیعت تقسیم می شود :

۱-     Chlamydotis undulat a undulate

۲-     Macqueenii Chlamydotis undulata
که از زیرگونه اول کوچکتر است و در جزایر قناری زندگی می کند .

۳-     Fuertavent Urae Chlamydotis undulata

(ادامه…)

تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

متأسفانه در سالیان گذشته تنوع زیستی که به عنوان ارزشمندترین منبع خدادادی شناخته می‌شود؛ مورد بیشترین بی‌مهری قرار گرفته و در میان تمام مصائب حاصل توسعه و فناوري ، فاجعه نابودی گونه ها و از بین رفتن میراث گرانبهای زمین به گونه‌ای برجسته خودنمایی می کند . امروزه با مشاهده این که جمعیت بسیاری از گونه های حیات وحش در بسیاری از مناطق از بین رفته و یا رو به انقراض هستند و بسیاری از جمعیت های دیگر نیز ارتباط خود را با یکدیگر از دست داده اند ، اهمیت حفاظت از گونه هایی که حتی در داخل مناطق حفاظت شده نیز در امنیت نیستند ،‌ بیشتر می شود .

هوبره از پرندگان شناخته شده متعلق به تیره هوبره بوده و به دلیل ویژگیهای کویری بودن ،‌ رفتارهای جالب جنسی و شکار تفریحی و از همه مهمتر کاهش شدید جمعیت آنها در سالهای اخیر اهمیت فوق العاده پیدا کرده اند .

(ادامه…)

تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

فصل پنجم،تغذیه:

امروزه اهمیت تغذیه در کلیه واحدهای پرورشی تولیدی بر همگان اثبات گردیده است. تغذیه به علمی تبدیل گردیده است که دانش بیوشیمی و فیزیولوژی را در هم آمیخته و نیاز یک ارگانیسم بدن موجود زنده را بررسی و نسبت به تامین آن اقدام مینماید. هریک از این ارگانیسمها جهت زنده ماندن، رشد و نگهداری خود نیازهای خاص و مشخصی دارند که باید تعیین و تامین شوند تا بتوان در کنار کلیه مراحل پرورش به نتیجه دلخواه و مطلوب دست یافت.

از نظر اقتصادی نیز بایستی توجه کرد که عمده هزینه های پرورش مربوط به مواد غذایی میباشد بنابراین توجه به کیفیت مواد غذایی تهیه شده و نحوه ترکیب و استفاده از آنها قابل توجه و تامل است. بطور کلی مواد غذایی که به مصرف پرنده میرسند بایستی تامین کننده مواد شیمیایی زیر باشند:

(ادامه…)

تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

فصل چهارم: فرآیند پرورش (جوجه کشی تا کشتار)

همانطور که قبلا نیز اشاره شد پرورش دهندگان فعلی بلدرچین مجبورند یک چرخه تولیدی کامل (از تولید جوجه تا کشتار، بسته بندی و گاهی فروش محصول) را فراهم نمایند که به اختصار این مراحل را مورد بررسی قرار میدهیم:

(ادامه…)

تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

فصل سوم:بهداشت و ضدعفونی سالنهای پرورش بلدرچین

بعد از تهیه سالن پرورش و تاسیسات مورد نیاز آن  با توجه به شرایط ذکر شده در فصل قبل بایستی وسایل و محل طبق اصول و موازین بهداشتی برای آغاز فعالیت آماده شود.به این منظور آشنایی اجمالی با بهداشت و انواع ضدعفونی کننده ها برای توانایی انتخاب آنها ضروری میباشد. امروزه مساله بیماری در بین گله های پرورش طیور جزء مشکلات بزرگی است که خسارات زیادی را به پرورش دهندگان متحمل مینماید. نگهداری تعداد زیاد پرندگان(تراکم) در کنار هم و مساعد بودن شرایط برای رشد عوامل بیماریزا باعث میشود تا به راحتی تمامی تلاشها و سرمایه گذاریهای پرورش دهندگان نابود گردد . بی شک میتوان گفت که در صنعت پرورش طیور درمان قطعی برای اکثر بیماریها وجود ندارد و درمان معدود بیماریهای قابل شناسایی سریع و قابل درمان نیز در اکثر موارد مقرون به صرفه نمیباشد و اینجاست که به اهمیت بالای بهداشت و پیشگیری با استفاده از اصول بهداشتی پی برده میشود.

(ادامه…)

 تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه 

فصل دوم:مدیریت ساختمان و تاسیسات واحدهای پرورش بلدرچین

حیاتی ترین بخش هر فعالیت مدیریت است و این مدیریت است که ارتباط معنادار بین عوامل مختلف در هر زمینه ای را به صورت هدفمند تعین وجهت رسیدن به آن اهداف تلاش مینماید.مدیریت در هر زمینه ای باید دارای اثربخشی باشد و این اثر بخشی را میان منابع موجود و اهداف مربوطه محقق نماید. در زمینه پرورش بلدرچین نیز مزایا و معایبی میباشد که باید به گونه ای مدیریت بر آن اعمال گردد تا بتوان از حداکثر مزایا استفاده و از حداقل معایب متضرر گردید.

مدیریت در هر بخشی پنج وظیفه اصلی  را دنبال مینماید:۱-برنامه ریزی ۲-سازماندهی ۳-هدایت ۴-هماهنگی ۵-کنترل

تهیه ساختمان و تاسیسات پرورش بلدرچین اولین و مهمترین قدم برای شروع کار پرورش میباشد زیرا قسمت اعظمی از سرمایه گذاری اولیه را به خود اختصاص میدهد.اگر ساختمان و تاسیسات پرورش بلدرچین به درستی و با توجه به اصول صحیح پرورشی تهیه شوند میتوانند باعث بروز حداکثر صفات ژنتیکی پرنده شود.ساختمان و تاسیسات خوب باید شرایط زندگی راحت را برای پرنده فراهم نماید بصورتیکه فعالیتهای فیزیولوژیکی بدن به بهترین نحو صورت پذیرد و قسمت عمده غذای مصرفی صرف تولید گردد ضمن اینکه باید پرنده را از آزار و تجاوز پرندگان و حیوانات دیگر محفوظ نماید و همچنین کارایی راحتی داشته باشد،بعبارت دیگر به گونه ای طراحی شده باشد که در حداقل زمان بتوان حداکثر کارهای لازم و جاری پرورش را انجام داده و کارگر به راحتی بتواند امور جاری آن را انجام دهد.

(ادامه…)

تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

فصل اول: نژادهای بلدرچین

داشتن یکسری از اطلاعات اولیه و ابتدایی نه تنها در پرورش بلدرچین بلکه برای آغاز هرگونه فعالیت تولیدی دیگر نیز جز ضروری ترین و ابتدایی ترین اقداماتی است که باید صورت پذیرد تا علاوه بر آشنایی اجمالی با فعالیت مورد نظر ، مانع از سوءاستفاده های افراد سودجو گردد که قصد دارند با استفاده از ناآگاهی افراد سود خود را افزایش دهند.

بسیارند افرادی که روزی تصمیم گرفتندکه وارد چرخه تولید شوند ونداشتن اطلاعات اولیه  به نحوی باعث نابودی سرمایه آنها گردید و نه تنها به یک تولید کننده تبدیل نشدند بلکه زندگی عادی آنها نیز تحت تاثیر قرار گرفته و با مشکلات عدیده ای مواجه گردیدند. در  زمینه پرورش بلدرچین اولین مبحث ضروری که باید با آن آشنا شد نژادهای مختلف و موجود بلدرچین میباشد تا با آگاهی کامل بتوان هدف پرورش (تولید گوشت، تخم، جوجه یکروزه) را تعیین و با توجه به آن پرنده ای با نژاد مناسب را انتخاب و پرورش داد. یکسری از پرورش دهندگان فعلی بلدرچین برای فروش جوجه یکروزه یا بلدرچینهای مادر خود در مورد نژادی که قصد فروش آن را دارند آن چنان تعریف و تمجید میکنند و خصوصیات برتری را به آن نسبت میدهند اما واقعیت این است که هر نژاد دارای یکسری مزیت و برتری نسبت به نژاد دیگر است و بی شک میتواند معایبی را نیز نسبت به دیگر نژادها داشته باشد حتی برخی نیز مدعی هستند دارای نژادهایی هستند که اصلا وجود خارجی ندارند و تنها با داشتن یکسری اطلاعات اولیه ساده است که میتوان نژادی را درست انتخاب کرد و جلوی سودجویی افراد را نیز گرفت.

(ادامه…)

تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

پیشگفتار:

در دنياي امروز مصرف پروتيين حيواني جايگاه ويژه‌اي در تغذيه‌اي انسان به خود اختصاص داده است، برطرف كردن نيازهاي غذايي مردم در رابطه با گوشت سفيد و تخم مرغ يكي از اهم اقدامات لازم در جهت خود كفايي صنعت كشاورزي محسوب مي‌گردد طبق گزارش سازمان خواربار و تغذﻳه جهانی (فائو) تولید گوشت سفید در کشورهای توسعه ﻳافته و در حال توسعه در ده سال گذشته به نحو رضاﻳت بخشی افزاﻳش داشته است. براساس اﻳن گزارش تولید گوشت طیور در سال ۱۹۹۸ در دنیا ۵۰میلیون تن گزارش شده است که ۹۰درصد آن مربوط به گوشت مرغ میباشد بخش طيور در مقايسه با ساير بخش‌هاي صنعت دامپروري ارزانترين نوع گوشت توليدي را در اكثر كشورها به خود اختصاص داده است كه بدون شك اين موضوع مهمترين دليل استقبال اين بخش از صنعت در سراسر جهان مي‌باشد و باعث شده است تا سرانه مصرف گوشت طیور به سرعت در حال افزاﻳش باشد. دسترسي به اين برتري در توليد اساسا مرهون تحقيقات انجام شده در جهت بهبود مداوم راندمان توليد و پذيرش ايده‌ها وابداعات نو توسط توليدكنندگان اين بخش بوده است.

(ادامه…)

ترجمه: مهندس حسین حیدری

کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه

برخلاف باورهای نادرست عامیانه،که تخم مرغ را بدلیل داشتن کلسترول یک عامل زمینه ساز بیماریهای قلبی -عروقی میپندارند،امروزه در علم تغذیه رویکرد نوینی به ارزش غذایی تخم مرغ شده تا آنجاکه جایگاه ویژه ای در میان سایر محصولات پروتئینی برای آن درنظر گرفته اند. تخم مرغ در صورت تولید در شرایط مناسب  نه تنها دارای درصد قابل توجهی پروتئبن قابل هضم میباشد ،بلکه منبعی غنی ازدهها مواد مغذی دیگری است که اکثرآنها دارای خواص داروئی  نیز میباشند که در زیربه برخی انها  اشاره شده است:

(ادامه…)