مهندس حسین ناجی
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
استاد دکتر جواد پوررضا
چکیده
به منظور مطالعه اثر کل مواد جامد محلول (TDS) آب مناطق مختلف استان اصفهان بر عملکرد جوجه های گوشتی، پس از بررسی بر روی منابع آبی موجود استان و دسته بندی اطلاعات حاصل از تکرار آزمایشهای فیزیکی- شیمایی و میکروبیولوژیک ، ۶ تیمار در سطوح متفاوت TDS ( کمتر از ۱۰۰۰،۱۰۰۰تا ۲۰۰۰، ۲۰۰۰تا۳۰۰۰ ، ۳۰۰۰ تا ۴۰۰۰ ، ۴۰۰۰ تا ۵۰۰۰ و بیشتر از ۵۰۰۰ قسمت در میلیون ) انتخاب گردید . آزمایشهای اصلی در یک طرح کاملاً تصادفی با استفاده از تعداد ۲۸۸ جوجه در فاصله ۷ تا ۵۶ روزگی ، با یکنواخت کردن عوامل محیطی و ژنتیکی و با استفاده از تیمارهای انتخابی در یک سالن دارای شرایط یکسان ، در ۳ تکرار انجام شد .
نتایج نشان داد که TDS آب بیشترین اثر را بر روی میزان درصد تلفات جوجه ها در یک دوره دارد ، به نحوی که در بالاترین سطح TDS باعث ۲/۵۶ درصد تلفات گردید . این اثر در سنین ۲۱-۷ روزگی بیشتر نمودار بود . در کل دوره میزان مصرف آب همبستگی مثبت و معنی دار (۷۴/۰ += r ) با TDS آب نشان داد (۰۵/۰>P ) . همبستگی TDS آب با رطوبت بستر نیز معنی دار (۰۵/۰ > P ) و مثبت بود (۶۵/۰ +=r ) . اختلاف وزن نهایی فقط بین گروه شاهد و TDS بالاتر از ۵۰۰۰ قسمت در میلیون معنی دار بود (۰۵/۰ > P ) . مصرف غذا متأثر از سطح مختلف TDS بود و نتایج مشابهی را نسبت به وزن بدن نشان داد . اثر میزان TDS بالای آب بر روی کاهش چربی محوطه بطنی جوجه های ماده و وزن خاکستر استخوان ران جوجه های نر معنی دار بود (۰۵/۰ >P ) . نتیجه این که در توسعه مرغداریهای صنعتی کیفیت آب مصرفی باید به عنوان یک عامل مهم مورد توجه قرار گیرد . بنابراین توصیه می شود آب دارای کیفیت خوب ( حداقل TDS کمتر از ppm ۳۰۰۰ ) استفاده شود و در غیر این صورت از دستگاههای مناسب برای بهسازی ترکیب فیزیکی و شیمیایی آب مصرفی استفاده گردد.
جواد پوررضا و محمد علی ادریس
استادیاران گروه علوم دامی دانشکده کشاورزی دانشگاه صنعتی اصفهان
چکیده
این آزمایش به منظور مطالعه اثر نمک طعام از طریق غذا و آب آشامیدنی بر عملکرد مرغهای تخمگذار انجام گرفت . تعداد ۴۲۰ قطعه مرغ تخمگذار از دو گروه بومی و لگهورن سفید از سن ۳۶ تا ۴۳ هفتگی مورد استفاده قرار گرفتند . هفت تیمار آزمایشی حاوی مقادیر مختلف نمک که از طریق آب یا غذا تأمین می شد ، مورد استفاده قرار گرفتند . افزایش مصرف نمک چه از طریق آب و چه غذا باعث کاهش در میزان تخمگذاری ، بازده تخم مرغ ، مصرف غذا ، راندمان تبدیل غذا و کیفیت تخم مرغ ( واحدها و Haugh unit ) نگردید . افزودن نمک به آب آشامیدنی وزن تخم مرغ را افزایش داد . ضخامت پوسته تخم مرغ در اثر افزایش نمک طعام آب آشامیدنی کاهش یافت . ضریب همبستگی ( ۵۴۵/۰- = r ) بین افزایش نمک طعام و ضخامت پوسته معنی دار بود . کاهش یا حذف نمک جیره از کاهش ضخامت پوسته ناشی از مصرف نمک از طریق آب آشامیدنی جلوگیری به عمل نیاورد .
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
مصرف آّب
آشامیدن یک نوع فرآیند پمپاژ آب توسط منقار است. با باز شدن منقار پائینی که متحرک می باشد ، هوبره آب را مکرر به داخل مری می کشد سپس گردن به شکل S در آمده و آب بلعیده می شود . آنها به ندرت در طبیعت آب می نوشند . چون با خوردن شبنم روی گیاهان و تغذیه جانوران کوچک ، آب بدنشان تأمین می شود . در محیط پرورش مقدار آب روزانه مصرفی بستگی به شرایط آب و هوایی و نوع تغذیه دارد . آب تمیز و تازه بایستی به طور مداوم در اختیار پرنده قرار گیرد و چون جیره آن از دانه ها و یونجه های تازه و علوفههای تازه و آبدار می باشد ، آب کمتری نیاز دارد ولی اگر از جیره غذایی خشک مثل ذرت ، سبوس گندم و … استفاده شود و یا در هوای گرم پرورش داده شود تقاضای پرنده برای آب بیشتر می شود .
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
هوبره پرنده ای است گیاهخوار و همه چیزخوار و سیستم گوارش آن شبیه شترمرغ است و به کمک روده کور مواد غذایی که دارای سلولز می باشند را هضم می کند . هوبره فاقد چینه دان می باشد و غذای مصرفی از مری به پیش معده می رود و عملیات اولیه هضم شیمیایی به وسیله شیره معدی بر روی آن انجام می شود . دیواره ماهیچه ای ضخیم سنگدان به همراه سنگریزه های خشن موجود سبب تقسیم مکانیکی غذا به قطعات کوچکتر می شود . سپس غذا وارد روده کوچک شده و با اضافه شدن ترشحات روده ای به خصوص از لوزالمعده مواد مغذی جذب می شوند . مواد مغذی در روده کوچک جذب می شوند و تخمیر باکتریایی در روده کور و بزرگ صورت می گیرد . غذای هوبره جانوران بیابانی مثل مارمولک ، موش ، حلزون ، عقرب است که از این طریق پروتئین حیوانی خود را تأمین می کند و همچنین تغذیه این پرنده جهت تأمین پروتئین گیاهی آن غلات ، حبوبات ، علفهای سبز می باشد که این مواد در دستگاه گوارش به راحتی هضم و جذب می شوند[۱۱ و ۱]
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
اسکلت بندی
اسکلت بندی هوبره فشرده ، سبک و بسیار قوی می باشد . مهره های گردن و دم قابل حرکت هستند و در امتداد طولی بدن یک مهره قابل حرکت می باشد . مهره های بدن به نحوی با هم متصل شده اند که استحکام کافی برای نگهداری بالها را فراهم می کنند . استخوانهای طویل اغلب توخالی بوده و به واسطه ساختمان تقاطعی که دارا می باشند دارای قدرت استحکامی زیاد می باشند . تقریباً نیمی از وزن هوبره را عضلات آن تشکیل می دهد . بزرگترین عضلات آن ، عضلات مخصوص پرواز است که این عضلات دارای قدرت بسیار زیاد و همچنین اتصال عضلانی محکم و وسیع می باشد و اتصال این عضلات بر روی استخوان جناغ سینه صورت گرفته است . استخوان جناغ این پرنده متخلخل می باشد و از قفسه سینه در ستیز و برخورد با موانع مراقبت می کند و این پرنده چون هم قدرت پرواز و هم قدرت تند دویدن را دارا می باشد ، این استخوان نسبت به مخ که دارا بخش تیغ مانند است كوچكتر بوده و این بخش تیغ مانند تحلیل رفته است. استخوانهای این پرنده توخالی می باشند و این پرندگان در پاهای بلندشان دارای سه انگشت می باشند .
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
هوبره های زادآور مناطق مرکزی آسیا مهاجرند . مهاجرت پائیزی از اواخر شهریورماه تا اوایل مهرماه و مهاجرت بهاره از اواخر فروردین ماه تا نیمه های اردیبهشت به طول می انجامد و گروه های زمستان گذران در پاکستان در اوایل مهرماه و نهایتاً در اوایل آبان ماه به منطقه می رسند . در عربستان سعودی گروه های زمستان گذران را در فواصل ماه های آذر تا فروردین در بخش هایی از این کشور می توان پیدا نمود .
پس از فصل زادآوری ، هوبره های مناطق مرکزی آسیا در جهت جنوب غربی و جنوب شرق تا شمال هندوستان ( ایالت های راجستان و گجرات) ، پاکستان ، مناطق مرکزی و جنوب ایران ، آسیای صغیر ؛ عربستان ، صحرای سینا و احتمالاً شمال شرق مصر و سودان مهاجرت می کنند .
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
پراکندگی هوبره از جزایر قناری تا مراکش و موریتانی شمال آفریقا ، الجزایر ، تونس ، لیبی ، شرق صحرای سینا ، فلسطین و شبه جزیره عربستان به سمت شرق تا مغولستان و از خزر به سمت مناطق جنوبی تر در افغانستان ، ایران ، پاکستان و عراق میباشد .
این گونه ها در عرض های جغرافیایی متوسط تا پائین و در نواحی مدیترانهای ، مناطق استپی ، بیابانی و نیمه بیابانی با نواحی باز و بدون پوشش و بوته ای و دشت های خشک که پوشش گیاهی آنها حداکثر ۲ متر می باشد و در لابه لای گز و تاغ دیده میشوند .
در کشور ما دو جمعیت هوبره شامل جمعیت بومی و مهاجر زیست می نمایند که جمعیت بومی و زادآور اغلب در مناطق مرکزی ، جنوب تا شرق و شمال شرق ایران به انضمام مناطق مرکزی حاشیه کویر در استان تهران ، هرات و کالمند در جنوب استان یزد ، دشت فردوس در استان خراسان و جمعیت کمی در گازان جان کرمان دیده می شوند .
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
صفات برجسته و طبقه بندی جانورشناسی
هوبره Chamydotis Undulata به همراه زنگوله بال Otis tetrax و میش مرغ Otis tarda از تیره هوبره و متعلق به راسته درناشکلان Grui forms و هر سه گونه تحت حمایت سازمان حفاظت محیط زیست به شمار می روند. هوبره از جنس Chlamydotis است و به سه زیرگونه به شرح زیر در طبیعت تقسیم می شود :
۱- Chlamydotis undulat a undulate
۲- Macqueenii Chlamydotis undulata
که از زیرگونه اول کوچکتر است و در جزایر قناری زندگی می کند .
۳- Fuertavent Urae Chlamydotis undulata
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
فرآوری یا عمل آوری خوراک Feed Processing شامل اعمالی است که برای افزایش دادن بهره برداری از مواد غذایی اولیه در جیره طیور انجام می شود . این اعمال اثراتی در ماده غذایی ایجاد می کند تا هضم و جذب در بدن پرنده بهبود یابد .
فرآوری یا عمل آوری خوراک به دو طریق انجام می شود : ۱) روشهای فیزیکی ۲) روشهای شیمیایی
۱- روشهای فیزیکی : مجموعه اعمالی است که با تغییر در شکل و ساختمان فیزیکی مواد باعث بهبود راندمان آن ماده غذایی می شوند .
الف ) آسیاب کردن Milling : آسیاب کردن مواد غذایی موجب شکسته و خرد شدن مواد غذایی می شود و در اثر آن نتایج زیر حاصل می گردد :
- افزایش سطح تماس ماده غذایی در دستگاه گوارش پرنده و در نتیجه بهبود هضم و کاهش ضریب تبدیل غذایی .
- کاهش اختلاف اندازه ذرات مواد که باعث بهبود میکس می شود .
- برطرف کردن پوسته مقاوم برخی از مواد غذایی از طریق آسیاب کردن و قابل مصرف شدن آن ماده غذایی.
- خوشخوراکی و افزایش مصرف ماده خوراکی توسط پرنده .
جدول نیازهای تغذیه ای مرغ گوشتی نژاد آربراکرز
جدول نیازهای تغذیه ای مرغ گوشتی نژاد لوهمن
جدول نیازهای مرغ گوشتی نژاد هوبارد ( تا وزن کشتکار ۲.۵ کبلوگرم )
جدول نیازهای تغذیه ای مرغ گوشتی نژاد راس ۳۰۸ - (پرورش تا سن ۴۰ الی ۴۵ روزگی)
جدول نیازهای تغذیه ای مرغ گوشتی نژاد راس ۳۰۸- (۲.۳ تا ۲.۵ کیلوگرم در سن ۴۲ تا ۴۵ روزگی)
استاد دکتر جواد پوررضا
در صورت بروز اشکال در راستچین شدن اعداد جداول زیر، به microsoft word انتقال دهید
چکیده
در یک آزمایش فاکتوریل با مدل کاملاً تصادفی اثر دو سطح پروتئین ایده آل (۳۰/۲۲ ، ۰۰/۱۹ درصد) در دوره آغازین و (۶۵/۲۰ و ۶۵/۱۷ درصد ) در دوره رشد و سه سطح تعادل الکترولیت ها ( ۳۰۰،۲۵۵،۲۱۰ میلی اکی والان در کیلوگرم ) بر روی عملکرد ، ترکیبات بدن و سطح الکترولیت ها ( سدیم ، پتاسیم و کلر ) سرم خون ۱۸۰۰ قطعه جوجه نر و ماده راس مورد بررسی قرار گرفت . جیره های غذایی در دو مرحله تغذیه ای ( ۲۱-۰ و ۳۵-۲۲ روزگی ) در اختیار جوجه ها قرار گرفت . اثر جیره های فوق بر صفات ، افزایش وزن ، مصرف خوراک ، نسبت افزایش وزن به خوراک مصرفی ، درصد تلفات ، مقدار و درصد عضله سینه ، ترکیبات بدن ( ماده خشک ، پروتئین ، چربی و خاکستر لاشه ) ، درصد خاکستر استخوان ساق پا ، الکترولیت ها و PH سرم خون اندازه گیری گردید . نتایج به دست آمده نشان داد که با افزایش سطح پروتئین خام میزان افزایش وزن ، مصرف خوراک ، نسبت افزایش وزن به خوراک مصرفی در دوره آغازین ، دوره رشد و کل دوره به طور معنی داری بهبود یافت (۰۵/۰ > P) ، همچنین مقدار و درصد عضله سینه افزایش یافت (۰۵/۰ > P) . با افزایش سطح پروتئین در جیره درصد چربی لاشه به طور معنی داری کاهش و درصد پروتئین بدن افزایش یافت (۰۵/۰ > P) . جوجه های نز تغذیه شده از جیره های با پروتئین بالا دارای عملکرد بهتر ، مقدار و درصد عضله سینه بیشتری نسبت به جوجه های ماده بودند . افزایش تعادل الکترولیت ها در جیره باعث افزایش وزن بدن در دوره آغازین و بالا رفتن مصرف خوراک در دوره رشد گردید (۰۵/۰ > P) ولی تأثیری برعملکرد جوجه ها درکل دوره پرورش نداشت . افزایش تعادل الکترولیت ها میزان پتاسیم خون را به طور معنی داری کاهش داد (۰۵/۰ > P) ولی تأثیری بر روی کیفیت بستر نداشت . از نظر درصد خاکستر استخوان پا اختلاف معنی داری بین تیمارهای مختلف وجود نداشت .
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
متأسفانه در سالیان گذشته تنوع زیستی که به عنوان ارزشمندترین منبع خدادادی شناخته میشود؛ مورد بیشترین بیمهری قرار گرفته و در میان تمام مصائب حاصل توسعه و فناوري ، فاجعه نابودی گونه ها و از بین رفتن میراث گرانبهای زمین به گونهای برجسته خودنمایی می کند . امروزه با مشاهده این که جمعیت بسیاری از گونه های حیات وحش در بسیاری از مناطق از بین رفته و یا رو به انقراض هستند و بسیاری از جمعیت های دیگر نیز ارتباط خود را با یکدیگر از دست داده اند ، اهمیت حفاظت از گونه هایی که حتی در داخل مناطق حفاظت شده نیز در امنیت نیستند ، بیشتر می شود .
هوبره از پرندگان شناخته شده متعلق به تیره هوبره بوده و به دلیل ویژگیهای کویری بودن ، رفتارهای جالب جنسی و شکار تفریحی و از همه مهمتر کاهش شدید جمعیت آنها در سالهای اخیر اهمیت فوق العاده پیدا کرده اند .
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
فصل پنجم،تغذیه:
امروزه اهمیت تغذیه در کلیه واحدهای پرورشی تولیدی بر همگان اثبات گردیده است. تغذیه به علمی تبدیل گردیده است که دانش بیوشیمی و فیزیولوژی را در هم آمیخته و نیاز یک ارگانیسم بدن موجود زنده را بررسی و نسبت به تامین آن اقدام مینماید. هریک از این ارگانیسمها جهت زنده ماندن، رشد و نگهداری خود نیازهای خاص و مشخصی دارند که باید تعیین و تامین شوند تا بتوان در کنار کلیه مراحل پرورش به نتیجه دلخواه و مطلوب دست یافت.
از نظر اقتصادی نیز بایستی توجه کرد که عمده هزینه های پرورش مربوط به مواد غذایی میباشد بنابراین توجه به کیفیت مواد غذایی تهیه شده و نحوه ترکیب و استفاده از آنها قابل توجه و تامل است. بطور کلی مواد غذایی که به مصرف پرنده میرسند بایستی تامین کننده مواد شیمیایی زیر باشند:
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
فصل چهارم: فرآیند پرورش (جوجه کشی تا کشتار)
همانطور که قبلا نیز اشاره شد پرورش دهندگان فعلی بلدرچین مجبورند یک چرخه تولیدی کامل (از تولید جوجه تا کشتار، بسته بندی و گاهی فروش محصول) را فراهم نمایند که به اختصار این مراحل را مورد بررسی قرار میدهیم:
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
فصل سوم:بهداشت و ضدعفونی سالنهای پرورش بلدرچین
بعد از تهیه سالن پرورش و تاسیسات مورد نیاز آن با توجه به شرایط ذکر شده در فصل قبل بایستی وسایل و محل طبق اصول و موازین بهداشتی برای آغاز فعالیت آماده شود.به این منظور آشنایی اجمالی با بهداشت و انواع ضدعفونی کننده ها برای توانایی انتخاب آنها ضروری میباشد. امروزه مساله بیماری در بین گله های پرورش طیور جزء مشکلات بزرگی است که خسارات زیادی را به پرورش دهندگان متحمل مینماید. نگهداری تعداد زیاد پرندگان(تراکم) در کنار هم و مساعد بودن شرایط برای رشد عوامل بیماریزا باعث میشود تا به راحتی تمامی تلاشها و سرمایه گذاریهای پرورش دهندگان نابود گردد . بی شک میتوان گفت که در صنعت پرورش طیور درمان قطعی برای اکثر بیماریها وجود ندارد و درمان معدود بیماریهای قابل شناسایی سریع و قابل درمان نیز در اکثر موارد مقرون به صرفه نمیباشد و اینجاست که به اهمیت بالای بهداشت و پیشگیری با استفاده از اصول بهداشتی پی برده میشود.
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
فصل دوم:مدیریت ساختمان و تاسیسات واحدهای پرورش بلدرچین
حیاتی ترین بخش هر فعالیت مدیریت است و این مدیریت است که ارتباط معنادار بین عوامل مختلف در هر زمینه ای را به صورت هدفمند تعین وجهت رسیدن به آن اهداف تلاش مینماید.مدیریت در هر زمینه ای باید دارای اثربخشی باشد و این اثر بخشی را میان منابع موجود و اهداف مربوطه محقق نماید. در زمینه پرورش بلدرچین نیز مزایا و معایبی میباشد که باید به گونه ای مدیریت بر آن اعمال گردد تا بتوان از حداکثر مزایا استفاده و از حداقل معایب متضرر گردید.
مدیریت در هر بخشی پنج وظیفه اصلی را دنبال مینماید:۱-برنامه ریزی ۲-سازماندهی ۳-هدایت ۴-هماهنگی ۵-کنترل
تهیه ساختمان و تاسیسات پرورش بلدرچین اولین و مهمترین قدم برای شروع کار پرورش میباشد زیرا قسمت اعظمی از سرمایه گذاری اولیه را به خود اختصاص میدهد.اگر ساختمان و تاسیسات پرورش بلدرچین به درستی و با توجه به اصول صحیح پرورشی تهیه شوند میتوانند باعث بروز حداکثر صفات ژنتیکی پرنده شود.ساختمان و تاسیسات خوب باید شرایط زندگی راحت را برای پرنده فراهم نماید بصورتیکه فعالیتهای فیزیولوژیکی بدن به بهترین نحو صورت پذیرد و قسمت عمده غذای مصرفی صرف تولید گردد ضمن اینکه باید پرنده را از آزار و تجاوز پرندگان و حیوانات دیگر محفوظ نماید و همچنین کارایی راحتی داشته باشد،بعبارت دیگر به گونه ای طراحی شده باشد که در حداقل زمان بتوان حداکثر کارهای لازم و جاری پرورش را انجام داده و کارگر به راحتی بتواند امور جاری آن را انجام دهد.
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
فصل اول: نژادهای بلدرچین
داشتن یکسری از اطلاعات اولیه و ابتدایی نه تنها در پرورش بلدرچین بلکه برای آغاز هرگونه فعالیت تولیدی دیگر نیز جز ضروری ترین و ابتدایی ترین اقداماتی است که باید صورت پذیرد تا علاوه بر آشنایی اجمالی با فعالیت مورد نظر ، مانع از سوءاستفاده های افراد سودجو گردد که قصد دارند با استفاده از ناآگاهی افراد سود خود را افزایش دهند.
بسیارند افرادی که روزی تصمیم گرفتندکه وارد چرخه تولید شوند ونداشتن اطلاعات اولیه به نحوی باعث نابودی سرمایه آنها گردید و نه تنها به یک تولید کننده تبدیل نشدند بلکه زندگی عادی آنها نیز تحت تاثیر قرار گرفته و با مشکلات عدیده ای مواجه گردیدند. در زمینه پرورش بلدرچین اولین مبحث ضروری که باید با آن آشنا شد نژادهای مختلف و موجود بلدرچین میباشد تا با آگاهی کامل بتوان هدف پرورش (تولید گوشت، تخم، جوجه یکروزه) را تعیین و با توجه به آن پرنده ای با نژاد مناسب را انتخاب و پرورش داد. یکسری از پرورش دهندگان فعلی بلدرچین برای فروش جوجه یکروزه یا بلدرچینهای مادر خود در مورد نژادی که قصد فروش آن را دارند آن چنان تعریف و تمجید میکنند و خصوصیات برتری را به آن نسبت میدهند اما واقعیت این است که هر نژاد دارای یکسری مزیت و برتری نسبت به نژاد دیگر است و بی شک میتواند معایبی را نیز نسبت به دیگر نژادها داشته باشد حتی برخی نیز مدعی هستند دارای نژادهایی هستند که اصلا وجود خارجی ندارند و تنها با داشتن یکسری اطلاعات اولیه ساده است که میتوان نژادی را درست انتخاب کرد و جلوی سودجویی افراد را نیز گرفت.
![]()
تهیه و تالیف: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
پیشگفتار:
در دنياي امروز مصرف پروتيين حيواني جايگاه ويژهاي در تغذيهاي انسان به خود اختصاص داده است، برطرف كردن نيازهاي غذايي مردم در رابطه با گوشت سفيد و تخم مرغ يكي از اهم اقدامات لازم در جهت خود كفايي صنعت كشاورزي محسوب ميگردد طبق گزارش سازمان خواربار و تغذﻳه جهانی (فائو) تولید گوشت سفید در کشورهای توسعه ﻳافته و در حال توسعه در ده سال گذشته به نحو رضاﻳت بخشی افزاﻳش داشته است. براساس اﻳن گزارش تولید گوشت طیور در سال ۱۹۹۸ در دنیا ۵۰میلیون تن گزارش شده است که ۹۰درصد آن مربوط به گوشت مرغ میباشد بخش طيور در مقايسه با ساير بخشهاي صنعت دامپروري ارزانترين نوع گوشت توليدي را در اكثر كشورها به خود اختصاص داده است كه بدون شك اين موضوع مهمترين دليل استقبال اين بخش از صنعت در سراسر جهان ميباشد و باعث شده است تا سرانه مصرف گوشت طیور به سرعت در حال افزاﻳش باشد. دسترسي به اين برتري در توليد اساسا مرهون تحقيقات انجام شده در جهت بهبود مداوم راندمان توليد و پذيرش ايدهها وابداعات نو توسط توليدكنندگان اين بخش بوده است.
![]()
ترجمه: مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
برخلاف باورهای نادرست عامیانه،که تخم مرغ را بدلیل داشتن کلسترول یک عامل زمینه ساز بیماریهای قلبی -عروقی میپندارند،امروزه در علم تغذیه رویکرد نوینی به ارزش غذایی تخم مرغ شده تا آنجاکه جایگاه ویژه ای در میان سایر محصولات پروتئینی برای آن درنظر گرفته اند. تخم مرغ در صورت تولید در شرایط مناسب نه تنها دارای درصد قابل توجهی پروتئبن قابل هضم میباشد ،بلکه منبعی غنی ازدهها مواد مغذی دیگری است که اکثرآنها دارای خواص داروئی نیز میباشند که در زیربه برخی انها اشاره شده است:
مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
تامین غذا و هزینه های مربوط به آن یکی از اصلی ترین دغدغه های صنعت پرورش طیور می باشد به طوری که حداقل۷۰ درصد هزینه تولید را تغذیه تشکیل داده است بنابراین بی شک کاهش تلفات خوراک یکی از راههای اصلی کاهش هزینه ها و افزایش بهره وری مزارع پرورش طیور است
مقدار پرت دان در مزارع پرورش طیور گاهی به علت عدم رعایت نکات ساده ای حتی تا ۵% نیز میرسد. برخی از این نکات عبارتند از:
۱) تغذیه اولیه جوجه ها :
در بعضی از واحدهای پرورش طیور برای تغذیه جوجه ها در روزهای اول زندگی دان روی کاغذ باطله، روزنامه ، مقواهای نازک و یا سفره های پلاستیکی می ریزند که این کاغذها در زیر پای جوجه و در اثر رطوبت آبخوریها و… پاره شده و دان بر روی بستر ریخته میشود . معمولا بهترین کار استفاده از سینی های دانخوری در هفته اول میباشد که البته باید از پر کردن این ظروف نیز اجتناب نمود و عمل غذا دادن باید در طی روز در چندنوبت انجام شود .اینکار علاوه بر کاهش پرت دان به یکنواختی گله نیز کمک زیادی مینماید.
مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
پرورش طیور از سالها قبل بصورت پرورش خانگی و در جهت تامین نیازهای جزیی خانواده ها انجام می شد این عمل اگرچه از نظر اقتصادی حائز اهمیت چندانی نبود اما به عنوان تامین کننده بخشی از نیازها همواره مورد توجه قرار میگرفت به طوریکه این رویه هنوز در بسیاری از محیط های روستایی همچنان ادامه دارد؛امروزه مزارع پرورشی صنعتی بزرگی احداث گردیده اند که فعالیت این واحدها از جنبه اقتصادی دارای اهمیت بالایی میباشد. در حال حاضر صنعت پرورش طیور به اندازه ای گسترش یافته است که در اکثر کشورهایی که شرایط و امکان پرورش را دارا هستند حجم عظیمی از سرمایه گذاری اقتصادی را به خود اختصاص داده است.مطالعات و تحقیقات زیادی توسط متخصصین ژنتیک و اصلاح نژاد، تغذیه ، مدیریت و بیماریها انجام گرفته است تا بتوان سود اقتصادی پرورش طیور را افزایش داد.براساس این تحقیقات برای انجام یک دوره پرورشی رعایت نکات ذیل جهت دستیابی به نتایج مطلوب الزامی میباشد
![]()
مهندس حسین حیدری
کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
مهندس حسین حیدری -کارشناس تغذیه ای سپاهان دانه
امروزه موفقیت در واحد های پرورش طیور نیازمند صرف هزینه های گزاف و سنگین نیست بلکه با اعمال نکات ساده مدیریتی که از دید اکثر افراد پنهان می ماند به آسانی می توان نتایج مطلوب را کسب نمود . مدیریت واحد های دامپروری تنها ریاست و امر و نهی نیست بلکه در این واحد ها مدیر به عنوان رکن اصلی مجموعه و هماهنگ کننده مراحل مختلف پرورش و تولید است . در وضعیت فعلی که بحران های شدید و نوسانات غیر منطقی قیمت ها صنعت دامپروری را تهدید می کند تنها مدیرانی موفق هستند که از کوچکترین موقعیت ها ، بهترین و بزرگترین نتایج را به جای صرف هزینه بیهوده کسب می کنند . استرس یکی از این نکات مدیریتی است که به راحتی و با ساده ترین روش ها می توان آن را کنترل و از بروز آن جلوگیری نمود .
استرس پاسخ بدن به تحریکات غیر طبیعی محیط می باشد که باعث کاهش رشد و تضعیف سیستم ایمنی و در نهایت ضرر و زیان اقتصادی در سالن های پرورش طیور می گردد . امروزه با توجه به افزایش سطح اطلاعات پرورش دهندگان برخی از عوامل ایجاد استرس مانند گرما ، صدا و … شناخته شده اند و سعی به کنترل این عوامل می گردد اما بسیاری عوامل دیگر نیز وجود دارد که آنقدر ساده به نظر می رسند که شاید هیچ پرورش دهنده ای به آن توجه نکند و از کنار آن به راحتی بگذرد اما در عمل اگر اندکی دقت شود به آسانی قابل درک خواهد بود .
یکی از این عوامل استرس غذایی است . در حال حاضر با توجه به پیشرفت صنعت دام و طیور و افزایش تولید انواع مکمل های غذایی ، پرمیکس ها ، کنسانتره ها و خوراک های آماده ( آردی ، پلت ، کرامبل ) این مواد به آسانی در دسترس اکثر پرورش دهندگان قرار می گیرد و با توجه به اینکه هر یک از این مواد دارای خواص مؤثر متفاوت با یکدیگر می باشند ، تولید کننده را برای کسب نتایج مطلوب تر ترغیب به مصرف می نمایند و تولید کنندگان بدون اینکه با طریقه مصرف و نحوه جایگزینی این مواد در جیره غذایی آشنایی داشته باشند اقدام به تهیه و مصرف آن در جیره می کنند و نه تنها نتیجه مطلوبی کسب نمی کنند بلکه در اکثر مواقع با مشکلاتی مواجه شده و ابراز نارضایتی می کنند .
تغییر ناگهانی جیره غذایی از خوراک آردی به پلت ، تغییر جیره غذایی و اضافه کردن یک ماده غذایی جدید به جیره و … موجب واکنش بدن طیور می گردد و در شرایطی که گله در حال رشد مناسب و بروز صفات ژنتیکی خود می باشد با تغییرات ناگهانی در جیره غذایی و افزایش یا کاهش در سطوح مختلف انرژی ، پروتئین ، فیبر ، ویتامینها اسید های آمینه و … استرس ایجاد شده و در نهایت روند رو به رشد گله متوقف گردیده و تا مدتی گله در ازای مصرف دان بازدهی لازم را ندارد و علاوه بر افزایش ضریب تبدیل غذایی که موجب پایین آمدن بهره اقتصادی می گردد با تضعیف سیستم ایمنی نیز در این شرایط احتمال شیوع بیماری و شروع تلفات در این مدت نیز افزایش می یابد .
به منظور جلوگیری از استرس غذایی در مواقع نیاز به تغییر جیره غذایی ابتدا میزان مشخصی از هر ۲ جیره غذایی ( معمولاً به اندازه مصرف ۴-۳ روز ) تهیه و با هم مخلوط و مصرف می نمایند و سپس جیره جایگزین به تنهایی مصرف می شود .
هم چنین مصرف کنسانتره های تجاری متفاوت در یک دوره پرورشی نیز به هیچ عنوان توصیه نمی گردد، زیرا هریک از این کنسانتره ها دارای یک نوع آنزیم ، توکسین بایندر ، پروبیوتیک و … خاصی است که ممکن است با یکدیگر سازگاری نداشته باشند و در سطح گله پرورشی ایجاد استرس و بحران نماید
اثر افزودن ال - کارنيتين در جيرههايی با سطوح مختلف انرژی و پروتيين بر عملکرد رشد، اجزای سرم خون و ترکيب لاشه جوجههای گوشتی
مهندس حسین حیدری
چکيده
اثر ميزان ال - کارنيتين در جيرههايي با سطوح مختلف انرژي و پروتيين بر عملکرد رشد، اجزاي سرم خون و ترکيب لاشه ۳۶۰ قطعه جوجه گوشتي سويه راس (۳۰۸) تا سن ۵۶ روزگي بررسي شد. تحقيق به صورت يک آزمايش فاکتوريل ۴×۲ در قالب يک طرح کاملا تصادفي با ۳ تکرار و ۱۵ قطعه جوجه در هر تکرار انجام شد. از سن ۱ تا ۷ روزگي جوجهها با يک جيره بر اساس نيازهاي پيشنهادي براي سويه راس تغذيه شدند. تغذيه جوجهها از سن ۱۴ - ۷ روزگي با جيره آغازين، ۲۸ - ۱۴ روزگي جيره رشد و ۵۶ - ۲۸ روزگي جيره پاياني صورت گرفت. جيرهها بر اساس توصيههاي دفترچه راهنماي سويه راس که براي مراحل مختلف تغذيه دو نوع جيره از نظر تراکم انرژي و پروتيين (تراکم بالا و پايين) توصيهکرده است، فرموله شد. همچنين ال - کارنيتين در مقادير صفر، ۵۰، ۷۵ و ۱۰۰ ميليگرم در هر کيلوگرم جيرههاي آغازين، رشد و پاياني استفاده شد. نتايج نشان داد، تراکم انرژي و پروتيين و تراکم ال - کارنيتين بر ضريب تبديل غذايي تاثير معنيداري نداشت. تغذيه ال - کارنيتين منجر به افزايش مصرف خوراک در هفته سوم و هفتم به طور معنيداري شد (۰۵/۰>P). ال - کارنيتين تاثير معنيداري بر افزايش وزن روزانه و وزن بدن در سنين مختلف نداشت ولي افزايش مقدار انرژی و پروتيين جيرهها منجر به افزايش وزن روزانه تنها در هفته چهارم و سنگينتر شدن جوجهها در پايان هفتههاي چهارم، پنجم، ششم و هفتم به طور معنيداري گرديد (۰۵/۰>P). مصرف ال - کارنيتين به طور معنيداري باعث کاهش درصد چربي کبد، چربي محوطه بطني و افزايش درصد لاشه و سينه شد (۰۵/۰>P). ولي جيرههاي با تراکم انرژی و پروتيين بالا تنها چربي محوطه بطني را به طور معنيداري کاهش داد (۰۵/۰>P). ال - کارنيتين بصورت معنيداري باعث کاهش ميزان تريگليسريد و VLDL خون شد (۰۵/۰>P). در جيرههاي پرتراکم از نظر انرژی و پروتيين به طور معنيداري ميزان تريگليسريد، VLDL افزايش، و کلسترول و HDL کاهش نشان داد (۰۵/۰>P). اثرات متقابل مقدار ال - کارنيتين و انرژي و پروتيين براي تمام صفات اندازه گيري شده، معنيدار نبود.
راهنمای مدیریت پرورش مرغ گوشتی راس
مرغ گوشتی راس ۳۰۸ نوعاً قوی بوده ، رشد سریع داشته و ضریب تبدیل غذایی خوبی برای تولید گوشت دارد ، این سویه طوری طراحی شده است که بتواند رضایت خاطر مشتریانی که تداوم عملکرد و چند منظوره بودن آن در جهت تولیدات مختلف از محصول نهایی را خواستارند ، تأمین نماید . تولید مقرون به صرفه گوشت مرغ در گرو دستیابی به عملکرد خوب پرنده می باشد که برای حصول به بهترین سطح عملکردی در جوجه گوشتی راس ۳۰۸ پرداختن به نکات ذیل دارای اهمیت می باشند :
- کیفیت جوجه را توسط مدیریت خوب در زمان تفریخ و نگهداری در جوجه کشی و نیز حمل و نقل آن به مرغداری به حداکثر برسانید .
- چیدمان دوره پرورش ابتدایی جوجه را طوری طراحی نمایید که دسترسی آسان به آب و دان در زمان جوجه ریزی لحاظ شده باشد و سهولت تغییر سیستم های آبخوری و دانخوری اتوماتیک در۵-۴ روزگی در آن وجود داشته باشد . جوجه ها را با پیش دانی که قابلیت هضم خیلی خوب و کیفیت بالا دارند تغذیه کنید .
- با پایش رفتار جوجه ها آن ها را در محدوده منطقه راحت حرارتی پرورش دهید و مراقب رطوبتهای نسبی کم ( کمتر از ۵۰% ) باشید . از همان روز اول سیستم تهویه حداقل را برقرار کنید .
- پُری چینه دان ، رفتاردان خوردن ، مصرف آب جوجه ها و وزن ۷ روزگی را مورد بررسی و پایش قرار دهید تا اینکه بتوانید وضعیت دوره ابتدایی پرورش جوجه را بطور مداوم بهبود بخشید .
- در تمامی دوره رشد ، جوجه ها را در منطقه راحت حرارتی آن ها نگهداری کنید . جوجه های گوشتی سریع الرشد به خصوص در نیمه دوم دوره رشد خود مقادیر زیادی حرارت ایجاد می کنند . چنانچه از ۲۱ روزگی به بعد دمای محیط پایین تر از ۲۱ درجه سانتیگراد ( ۸/۶۹ درجه فارنهایت ) باشد می تواند سبب بهبود در سرعت رشد جوجه ها گردد .
- تأمین استاندارد های بالای امنیت زیستی و حفظ پاکیزگی را برای به حداقل رساندن ظهور بیماری ها مد نظر قرار دهید .
از : آقای محمد زوارئی مدیریت پایگاه اطلاع رسانییکی از برنامه های خیلی مهم و حائز اهمیٌت در پرورش طیور انجام واکسیناسیون به موقع میباشد . معمولاً در مناطقی که مرغداری ها نزدیک به هم قرار دارند بهترین را برای جلوگیری از انتشار بیماری ها انجام واکسیناسیون دقیق میباشد که برای هر منطقه ممکن است فرق کند و حتماً باید این امر با مشاوره یک دکتر دامپزشک همراه باشد .تهیه واکسن هم به نوبه خود بسیار مهم میباشد و شما باید مطمئن گردید که شرایط نگهداری آن طبق دستور سازنده واکسن باشد
معمولاً واکسن را باید در درجه دمای ۲ الی ۸ درجه سانتیگراد نگهداری کرد . یک مرغدار هر چند باتجربه باشد و دارای مدیریت قوی هم باشد نمیتواند تصور نماید که میتوان بدون واکسن جلوی بیماری را گرفت ، چون بطور کلی مدیریت صحیح هم نمیتواند جلوی انتشار بیماری را بگیرد و بلعکس واکسیناسیون دقیق هم نمیتواند جای مدیریت را بگیرد . پس بطور کلی یک مرغدار باید هر دو فاکتور را مد نظر داشته باشد . واکسن در طیور به طور معمول به چهار صورت انجام میگیرد :
مجله صنعت مرغداريساليانه بالغ بر دهها ميليون دلار از انواع آنتيبيوتيكها درصنعت طيور ايران به مصرف ميرسند. اهداف كلي از مصرفاين داروها عبارتند از: پيشگــيري، درمان، افزايش ميزانبازدهي و مقابله با عوارض حاصل از استرسه
مصرف آنتيبيوتيكها مفيد باشد.
يكي از عوامل استرسزا در گــلههاي طيور، مصرفواكسنهاست. به طوري كه گــاهي حتي نحوه تجويز واكسنها(مانند تزريق يا قطره چشمي) موجب بروز استرس در پرندگــانميشود. اما علاوه بر آن، برخي از انواع واكسنها با عوارضيكه براي طيور دارند، آنها را در مقابل بعضي از بيماريهاحساس مينمايند. به عنوان مثال، مصرف واكسن لاسوتا، كهساليانه صدها ميليون دز از آن در اين كشور مصرف ميشود،مژههاي دستگــاه تنفس را موقتااز كار انداخته و در نتيجهميتواند موجب نفوذ عمقيتر عوامل خارجي به دستگــاهتنفس و بروز عفونتهاي ثانويه شود. لذا براي پيشگــيري ازبروز اين عفونتهاي ثانويه، مصرف آنتيبيوتيكها پس ازواكسن لاسوتا منطقي به نظر ميرسد، كه البته اين كار در سطحوسيعي در مرغداريها انجام ميشود.
(ادامه…)
از دكتر محمدرضا عابديني بيش از پنجاه سال است كه واكسنهاي مورد استفاده در دامپزشكي دچار تغيير اساسي نشده اند. درحاضر دو نوع اصلي واكسن هاي كشته و زنده دردامپزشكي طيور مورد استفاده قرار مي گيرند. واكسنهاي كشته شامل مقادير فراواني آنتي ژن به همراه مواد ياور روغني و ياهيدروكسيدآلومنيوم هستند
اين واكسنها موجب ايمني قوي و بلند مدت به ويژه پس از استفاده اوليه ازواكسنهاي زنده مي شوند. واكسنهاي زنده، بطور معمول حاوي فقط يك آنتي ژن بوده كه ممكن است به روش مناسب تخفيف حدت يافته ويا بطور طبيعي بدون حدت باشند. امروزه و براساس بيولوژي مولكولي، ژنهاي ارگانيسم هاي بيماريزا را وارد ناقل مناسب همانند يك ويروس و يا باكتري ديگر مي نمايند. متعاقب تلقيح واكسن، ناقل تكثير يافته و بدنبال آن ژن جايگزين شده نيز ازدياد ميابد و محصول اين ژن موجب تحريك سيستم ايمني ميزبان مي شود. از نظر تئوري، اين موضوع نسل جديدي از واكسنها را كه به عنوان واكسنهاي نوتركيب DNA شناخته مي شوند بوجود آورده كه اين نوع واكسنها واجد مزاياي بي خطر بودن واكسنن هاي كشته و نيز موثر بودن واكسن هاي زنده با همديگر ميباشند. پيشرفتهاي اخير روشهاي مهندسي ژنتيك موجب طراحي يك نوع واكسن جديد نو تركيب جهت استفاده در دامپزشكي گرديده است. اصول كار شامل انتقال ساختار هايي از عوامل بيماريزا كه موجب توليد ايمني مي شود در داخل ويروس نيوكاسل به عنوان ناقل است. همچنين امكان اضافه نمودن ژنهاي ساير عوامل پاتوژن يا آنتي ژنهاي اختصاصي تومورها جهت طراحي واكسنهاي جديد به اين ويروس وجود دارد. اين موضوع اخيراً توسط محققين دانشكده دامپزشكي دانشگاه مريلند در آمريكا مورد بررسي قرار گرفته و ايشان مشغول پژوهش در خصوص استفاده از ويروس نيوكاسل بعنوان ناقل جهت طراحي نسل آينده واكسنهاي مورد استفاده در دامپزشكي هستند.
از دكتر محمدرضا عابدينيثر محافظتي دو برنامه واكسيناسيون با استفاده از نوعي واكسن تجاري حاوي باكتري كشته شده سالمونلا سروتيپ انترتيديس در طيور تخمگذار مورد ارزيابي قرار گرفت
در روش اول پرندگان در سن يك روزگي و سپس در سن ۴ هفتگي از طريق تزريق عضلاتي مورد واكسيناسيون قرار گرفتند,و در برنامه دوم واكسن در سن ۱۸ هفتگي به پرندگان تزريق شد . جهت چالش(Challenge) , باكتري سالمونلا انترتيديس به ميزان cfu ۱۰۷×۵/۷-۵ از طريق تزريق داخل وريدي در سنين ۸ ، ۱۷ ، ۲۳ ، ۳۰ و ۵۹ هفتگي به پرندگان تزريق شد .
در تمامي گروه هاي سني, هر دو برنامه واكسيناسيون موجب كاهش معني دار در ميزان جداسازي سويه باكتري مورد چالش از نمونه هاي بافت و مدفوع پرندگان گرديد . پس از چالش باكتري, تخم مرغ هاي طيور واكسينه شده داراي تعداد كمتري كشت مثبت سالمونلا بودند (۵۶ از ۴۳۹ تخم مرغ) . اين تعداد در مورد پرندگان واكسينه نشده معادل ۹۹ از ۲۵۲ تخم مرغ بود . يافته هاي حاصل از اين تحقيق دلالت بر اين دارد كه واكسيناسيون روشي مؤثر جهت كاهش عفونت در مرغ هاي تخمگذار و نيز آلودگي تخم مرغ ها به سالمونلا است .
از :دكتر اميد رحيم زادهبروز عفونت توسط گونه هاي مختلف از جنس ايمريا كه از عوامل ايجاد كننده بيماري كوكسيديوز ميباشند ، سبب حصول ايمني بسيار قوي در پرنده مي گردند.با در نظر گرفتن اين مقوله توجه به ساخت واكسني كه داراي عامل عفوني و عفونت زا (اووسيست) باشد مورد بررسي قرار گرفته است .هفت گونه از ايمرياها سبب بروز عفونت در جوجه ها مي شوند ، واكسنهاي تجاري موجود داراي برخي از ايمرياها و يا تمام گونه هاي موجود مي باشند.واكسنهاي كوكسيديوز را در دوران پرورش گله هاي مادر (مرغان مادر گوشتي و مرغان مادر تخمگذار)بكار ميبرند.در حال حاضر استفاده از واكسنهاي كوكسيديوز در گله هاي گوشتي چندان رايج نبوده و تنها در گله هايي كه تا سن هشت هفتگي يا بيشتر پرورش مي يابند مورد استفاده مي گيرند
اقتباس از كتاب راهنماي صنايع وخدمات داروهاي دامپزشكي كشور واكسنهايي كه در پيشگيري بيماريهاي طيور مورد استفاده قرار مي گيرند عبارتند از :
(۱) واكسن بيماريهاي مارك Marek’s disease vaccine(MD.Vac)
(۲) واكسن بيماري نيوكاسل Newcastle disease Vaccine (ND.Vac)
(۳) واكسن بيماري گامبورو Bursal disease Vaccine (IBD.Vac)
(۴) واكسن بيماري برونشيت عفوني Infectious bronchitis Vaccine (IB.Vac)
(۵) واكسن بيماري لارنگوتراكئيت عفوني طيور Infectious Iaryngotracheitis Vaccine (ILT.Vac)
(۶) واكسن بيماري آبله طيور Fowl pox vaccine (Fp.Vac)
(۷) واكسن بيماري آنسفالوميليت طيور E.Vac) A)Infectious avian encephalomyelitis vaccine
(۸) واكسن بيماري كوريزاي عفوني طيور Infecious coryza vaccine(EDS.Vac)
(۹) واكسن بيماري سندروم كاهش توليد EDS,۷۶ vaccine (FC.Vac)
(۱۰) واكسن بيماري پاستورلوزيا وباي مرغان Fowl cholera vaccine (FC.Vac)
ترجمه : دكتر محمدرضا عابدينيمرغهاي مادر گوشتي بطور مرسوم با دو روش ۱) استفاده از كوكسيدوستات و ۲) استفاده از واكسن بر عليه بيماري كوكسيديوز محافظت يا ايمن مي شوند. با بهبود كيفيت و تكوين روش هاي كاربرد واكسنها طي ساليان اخير اكثر مرغداران نسبت به استفاده از واكسن بجاي كاربرد كوكسيديوستات(۱) در خوراك تمايل پيدا كرده اند. اساسا” هنگام استفاده از كوكسيدوستات ها اتكا بر اين است كه پرندگان به تدريج و در طي زماني كه آنها از طريق خوراك دارو دريافت مي كنند نسبت به اغلب سويه هاي كوكسيديا(۲) ايمني پيدا نمايند. در اغلب برنامه ها ميزان كوكسيدوستات در يك دوره ۱۰-۱۲ هفته أي استفاده از دارو به نسبت ۲-۳ برابر كاهش پيدا مي نمايد. وجود مقادير كم كوكسيد يا سبب القا و يا تحريك دستگاه ايمني پرنده جهت محافظت از آن در باقي عمر مي گردد. روند ايمني سازي بايد تا سن ۸-۱۲ هفتگي كامل گردد
از دكتر محمدرضا عابدينيواكسنها جهت پيش گيري و يا كاهش مشكلات حاصل از ميكروبها درگله هاي طيور مورد استفاده قرار مي گيرد . واكسيناسيون را بايد نوعي بيمه كردن مرغداري تصور نمود و همانند حق بيمه ، جهت محافظت مرغها از خطرات بالقوه بايد بهايي پرداخت شود . در مورد گله هاي طيور اين بها شامل هزينه واكسن ، وقت صرف شده جهت برنامه ريزي ، هزينه انجام واكسيناسيون ، خسارات ناشي از واكنشهاي حاصل از واكسنهاي زنده و نيز آسيب بافتي حاصل از تزريق واكسنهاي كشته مي باشد.
الکل ها :
این دسته از ضدعفونی کننده ها ، شامل موادی مانند :
Isopropyl و یا Ethyl Alcohol میباشند .
خصوصیات عمومی این دسته از ضدعفونی کننده ها عبارتند از :
از دسته میکروب کشهای وسیع الطیف میباشد .
سبب پوسیدگی مجاری و سطوح ضدعفونی شده نمی شود . (ادامه…)
كارنتين يك شبه ويتامين و آمينو اسيد تغيير شكل يافته است كه در بدن حيوانات تا حدودي سنتز مي شود و به عنوان يك حامل در انتقال اسيد هاي چرب بلند زنجيره ي داخل سيتوزول از غشاء ميتو کندري به داخل ميتو کندري مطرح مي باشد
سازمان دامپزشكي كشورالف : شستشو و ضدعفوني كردن سالن هاي مرغداري
مرحله ۱ – تخليه كود حاصل و حمل و نقل آن با توجه به دستورالعمل (بخشنامه شماره ۲۹۷۷۱ – ۱۹/۷/۷۴) سازمان دامپزشكي كشور بايد انجام پذيرد .
مرحله ۲ – پاكسازي سالن ها در محوطه مرغداري از بقاياي كود و پر و لاشه و ساير بقاياي آلود كننده از دور قبل صورت پذيرد .
مرحله ۳ – كليه تجهيزات و لوازم از قبيل دانخوري ، آبخوري و غيره . . . از سالن ها خارج و جهت شستشو و ضد عفوني به محوطه خارج از سالن منتقل شود .
سازمان دامپزشكي كشورمقدمه :
برنامه HACCP (سيستم تجزيه و تحليل خطر ، نقاط كنترل بحراني) جهت شناسايي نقاطي كه احتمال ورود عوامل بيماريزا در زنجيره توليد وجود دارد و نقاطي كه مي توان عوامل بيماريزا را از زنجيره حذف كرد ، به كار مي رود كه اين برنامه ها در تمامي مراحل توليد به صورت مستمر و مداوم مورد مميزي قرار مي گيرند .
اساس برنامه HACCP در فارم هاي مرغداري عبارتند از
۱- تجزيه و تحليل خطر Hazard Analysis
۲ – شناسايي نقاط كنترل بحران Critical control points
۳ – تعيين حدود بحران Critical limits
۴ – نظارت Monitoring
۵ – اصلاح نقاط ضعف correction
۶ – ثبت مراحل كار Recording
۷ – اثبات صحت عملكرد Verification
سازمان دامپزشكي كشورهدف امنيت زيستي جلوگيري از ورود عوامل بيماريزا به گله هاي طيور است و وضعيتي از سلامتي را تامين مي كند كه به منظور دستيابي به توليد مطلوب و رفاه گله و جوجه هاي آن مناسب و نهايتا باعث جلوگيري از خسارت هاي اقتصادي مي شود .
لذا بررسي كامل تدوين معيارها (Standards) شناسايي نقاط ضعف و شناسايي نقاطي كه قابل بهبودي مي باشند در خصوص ارزيابي موارد زير مي بايست به اجرا درآيند .
سازمان دامپزشكي كشور۱ – تانك ازت مايع حاوي واكسن نبايد در محل خيلي گرم نگهداري شود در غير اينصورت ازت مايع خيلي سريعتر تجخير مي شود .
۲ – آمپول هاي حاوي واكسن همواره بايد زير ازت مايع قرار گيرد بنابراين ازت موجود در تانك به طور مرتب بايد كنترل شود .
۳ – مخلوط كردن محتويات آمپول در حلال بايد در اطاق جداگانه اي انجام شود .
Method of vaccination
۱ – روش آشاميدني water Drinking
۲ – روش قطره چشمي drop Eye.
۳ – روش اسپري يا روش آئروسل Spray or aerosole
۴ – روش تزريق زير جلد يا داخل عضلاني Injection intra muscular subcutaneous
۵ – تلقيح در نسوج بال web Wing
سازمان دامپزشكي كشور۱ – قبل از مصرف واكسن حتما بايد از سلامت گله اطمينان حاصل كرد .
۲ – در روش آشاميدني لازمست آبخوري ها را با آب فاقد مواد ضد عفوني كاملا شسته و تميز كرد و تعداد آنها نيز كافي باشد و حتي المقدور تعدادي آبخوري اضافي در نظر گرفته شود .
۳ – جهت رقيق نمودن واكسن لازمست از آب مقطر ، آب آشاميدني فاقد املاح ، كلر و مواد ضد عفوني كننده ديگر ، آب جوشيده سرد شده و يا سرم فيزيولوژي ۵/۸ درصد استفاده كرد و درجه حرارت آب مصرفي مي بايستي حدود ۲۳ درجه سانتي گراد در نظر گرفته شود و PH آن برابر ۷ باشد .
اقتباس از كتاب راهنماي صنايع وخدمات داروهاي دامپزشكي كشورواكسيناسيون بر عليه بيماري نيوكاسل ( براي گله هاي پولت تخمگذار تجارتي)
ترجمه وتنظيم : دكتر عليرضا مصطفويدر زنجيره توزيع داروها يكي از مهمترين حلقه ها، داروخانه هاي دامپزشكي هستند. تعداد كثيري از داروخانه هاي دامي به مسائلي نظير تحويل و نگهداري و ساماندهي و داروها وقوف كامل دارند ولي از آنجا كه دستورالعمل مدوني در اختيار همكاران نبوده است شركت تعاوني تصميم دارد اين اصول را در چند فصل اين مجموعه كه در متن شماره آن در دست شماست گردآوري نمايد تا مورد استفاده مسئولان محترم داروخانه هاي دامي قرار گيرد
از : دكتر سورن پزشكيان
حدود دو سال از شيوع بيماري آنفلوآنزا طيور همراه با جداسازي ويروس تحت تيپ H۹N۲ در ايران مي گذرد، اگر چه به يقين نيز نمي توان گفت كه اين بيماري قبل از آن در ايران وجود نداشته است.
به دنبال شيوع بيماري در اكثر نقاط كشور كه گاهي با تلفات بسيار زياد و بويژه در واحدهاي گوشتي توام بوده است ، بحث هاي فراواني براي مبارزه ، پيشگيري ، واكسيناسيون و ريشه كني و حتي درمان نيز وجود داشته و هم اكنون نيز دارد.
مصرف ويا مصرف نكردن واكسن در بيماري آنفلوآنزا طيور همواره يكي از موارد بحث هاي اين جلسات مي باشد ، چه در حاليكه تعدادي از كارشناسان با مصرف واكسن به شدت مخالف مي باشند عده اي ديگر آن را واجب و ضروري مي دانند.
در اين نوشتار نظرات پژوهشگران و كارشناسان كشورهاي آمريكا و مكزيك در مورد مصرف واكسن و نتايج حاصله از آن را بدون هيچ تعبير و يا تفسيري منعكس كرده ايم.منابع اين مقالات موجود بوده و در صورت درخواست ارائه خواهد شد.
گرداوري از دكتر رامين
ضدعفوني به كاهش عوامل پاتوژن ( ارگانيسم هاي مسبب بيماري ) اطلاق مي شود در حاليكه بهداشت به كيفيت پاكيزگي اطلاق مي شود.
چرا ضدعفوني مهم است ؟
كاهش ميزان عوامل پاتوژن در محيط گله ها ، خطر بيماري را كاهش خواهد داد. ضدعفوني كننده ها عوامل شيميايي هستند كه مي توانند در تماس مستقيم ، عوامل پاتوژن را از بين ببرند. تميز كردن قبل از ضدعفوني ، پاتوژن را در معرض مستقيم ضدعفوني كننده ها قرار مي دهد.
از: دكتر محمدرضا عابديني
استفاده از آنتي بيوتيكها به منظور پيشگيري و درمان عفونتهاي باكتريايي در صنعت طيور شديداً مورد بحث و بررسي قرار گرفته است . علت اين امر ايجاد سويه هاي مقاوم باكتريها در طيور و انتقال اين مقاومت به جوامع انساني ميباشد .اخيراً ،طي پژوهشي دانشمندان دانشگاه Delaware ايالات متحده امكان استفاده از باكتريوفاژها (ويروس هايي كه به باكتري حمله و آنها را منهدم مي نمايند ) را بعنوان عامل جايگزين آنتي بيوتيكها در پيشگيري و درمان عفونتهاي باكتريايي مورد بررسي قرار دادند . به اين منظور باكتريوفاژهايي انتخاب شدند كه در كشت هاي آزمايشگاهي براي سالمونلا انتريتيديس ( S.e ) داراي حدت بودند . روشهاي متفاوتي جهت انتقال باكتريوفاژها به جوجه ها مورد آزمايش قرار گرفت كه نهايتاً مخلوط نمودن فاژها با خوراك بعنوان روش مناسب انتخاب گرديد و نشان داده شد كه فاژها براي هفته هاي متمادي و با تعداد قابل قبول در خوراك باقي مي مانند . براساس نتايج حاصل ،ميانگين تعداد باكتريهاي S.e در سكوم پرندگان تحت آزمايش پايين تر از موارد شاهد بود اما اين اختلاف از نظر آماري معني دا رنبود . پي آمد پژوهش انجام شده براين نكته تأكيد دارد كه مي توان فاژها را به تعداد زياد وارد دستگاه گوارش طيور نمود اما نمايانگر اين مطلب نيز مي باشد كه حضور فاژها در دستگاه گوارش الزاماً منتج به كاهش فراوان در تعداد باكتريها نمي شود . البته اين پژوهشگران اميدوارند در آزمايشات آينده و با كوشش بيشتر در انتخاب، جداسازي و آزمايش فاژهاي جديد موفقيت بيشتري در اين زمينه كسب نمايند .
علیرضا گائینی . دانشجوی رشته دکترای دامپزشکی . دانشگاه آزاد اسلامی . واحد گرمساربدلیل استفاده های مکرر از منابع آب ، پس از مدتی آلودگی این منابع اتفاق خواهد افتاد . این آلودگیها میتوانند شامل :
ته نشین شدن آهک در منابع و مجاری آب .
زنگ زدن مجاری و منابع آبی .
ته نشین شدن گل و لای در منابع آب .
جمع شدن جلبک در سیستم آب سالنها .
باشند .
از دكتر محمدرضا عابديني
عفونت و بيماري هميشه يكي از معضلات مهم در صنعت مرغداري بوده است خوشبختانه آلودگيهاي ميكروبي را مي توان با رعايت اصول پيشگيري و كاربرد معيارهاي مديريتي كنترل نمود .بطور معمول ضد عفوني(Disinfection)به مفهوم نابودي عوامل بيماريزا در محيط است در صورتيكه بهسازي (Sanitation)كيفيت پاكسازي محيط مي باشد .
كاهش بار عوامل بيماريزا در محيط مرغداري موجب كاهش خطر بيماري مي شود.مواد ضد عفوني عوامل شيميايي هستند كه مي توانند به هنگام تماس موجب نابودي ميكرو ارگانيسمها شوند.پاكسازي قبل از انجام عمل ضد عفوني موجب بهتر در معرض قرار گرفتن ميكروبها در برابر مواد ضدعفوني شده و موجب نابودي سريعتر آنها مي گردد.
از : مهندس حميد رضا ضيايي
۱- محل مزرعه از ساير مزارع مرغداري و يا صنايع جنبي نظير كشتارگاهها و كارخانجات تهيه پودر گوشت و خون و پر حدود ۱ الي ۲ كيلومتر فاصله داشته باشد.تهويه ها و ورودي هاي هوا از هم فاصله داشته باشند.
۲- محل مزرعه در كنار جاده اصلي نباشد و حد اقل ۵۰۰ متر از جاده اصلي فاصله داشته باشد.جنس كف و ديوارها طوري باشد كه براحتي مورد شستشو و ضد عفوني قرار بگيرند .
۳- ساختمان مرغداري و يا سالن ها به گونه اي باشد كه حيوانات اهلي و يا وحشي و پرندگان و يا ساير شكار كننده ها نتوانند وارد سالن بشوند .
۴- سعي شود كه كه كوره لاشه سوز در منتهي اليه واحد احداث شود.
از : مهندس سيد مهدي پور سمر
مشكلاتي كه در دوره پرورش گله هاي گوشتي بوجود مي آيد بغير از كيفيت جوجه و مشكلات مادري كه به جوجه منتقل مي شود عمدتا نتيجه استرسهائي است كه در اثر واكسيناسيون و كاربرد داروهاي مختلف به گله وارد مي شود و نتيجتا شاهد مشكلات ثانويه در گله هستيم.
امروزه در كشورهاي پيشرفته در صنعت طيور سعي بر اين است كه از بكاربردن واكسن طي دوره پرورش گله هاي گوشتي جلوگيري و يا حتي المقدور تعداد واكسيناسيون در گله را تقليل دهند.
از : آقای محمد زوارئی مدیریت پایگاه اطلاع رسانی
یکی از برنامه های خیلی مهم و حائز اهمیٌت در پرورش طیور انجام واکسیناسیون به موقع میباشد . معمولاً در مناطقی که مرغداری ها نزدیک به هم قرار دارند بهترین را برای جلوگیری از انتشار بیماری ها انجام واکسیناسیون دقیق میباشد که برای هر منطقه ممکن است فرق کند و حتماً باید این امر با مشاوره یک دکتر دامپزشک همراه باشد .تهیه واکسن هم به نوبه خود بسیار مهم میباشد و شما باید مطمئن گردید که شرایط نگهداری آن طبق دستور سازنده واکسن باشد
از : آقای محمد زوارئی
هدف از ایجاد مرغداری ، پرورش طیور سالم و عاری از هرگونه بیماری و در نتیجه بهره اقتصادی آن است . بیماری در طیور باعث ضرر مالی زیادی میشود و همچنین تغذیه نامناسب نیز بدتر از بیماری میباشد . هرچه قدر معلومات و تجربیات یک مرغدار بیشتر باشد و بتواند با متخصصین امور در کنترل بیماریها مشورت نماید موفقیت وی بیشتر خواهد بود . چند نکته مهم که میتواند در سلامت طیور موثر باشد در زیر عنوان میشود و در ضمن مرغدار باید این نکات را با مشورت دکتر دامپزشک و بستگی به منطقه فارم خود تنظیم نماید .
دکتر حسینعلی سالدار
IBD از بیماریهای ویروسی مسری و حاد جوجه های جوان میباشد که توسط یک ویروس از خانواده بیرناوریده و از جنس بیرنا ویروس Birna Virus
ایجاد میگردد .
این ویروس در مقابل بسیاری از ضدعفونی کنندها و عوامل محیطی مقاومت زیادی دارد که تا چند ماه در سالنهای آلوده و تا چند هفته در آب ، غذا و مدفوع باقی می ماند و از طریق وسایل مرغداری منتقل میگردد . راه معمول آلوده شدن به بماری از طریق دهان میباشد ولی عامل بیماری از راه تنفس و چشم سرایت میکند . ویروس بعد از اینکه وارد بدن گردید ، حدود یازده ساعت بعد آلودگی از طریق خون وارد بورس _ فابریسیوس ( Bursa Fabricius ) میشود . سلولهای هدف ویروس ، لنفوسیت ها و لنفوبلاست های B میباشند .
دنياي كشت و صنعت
بيماري آنسفالوميليت پرندگان (اپيدميك ترمور ) در گله هاي مادر اهميت فوق العاده اي برخوردار است .اگر چه به جز كاهش موقت توليد و قابليت جوجه درآوري علائم باليني مشخصي در گله بالغ ايجاد نمي كند ، اما در جوجه هاي جوان زير پنج هفته باعث عدم تعادل ، لرزش سرو گردن و نهايتاً مرگ مي شود . از آنجا كه جوجه هاي مبتلا قادر به مصرف آب و دان نيستند ،غالباً بر اثر تشنگي و محروميت از دان تلف مي شوند . گاهي جوجه هائي كه از بيماري نجات پيدا مي كنند بعدا دچار كوري مي شوند (تا ۴۰% كوري گزارش شده است ) اگرچه ماكيان ميزبان اصلي آن محسوب مي شوند ولي ويروس عامل بيماري مي تواند پرندگان ديگر مانند بوقلمون ، گنجشك و بلدرچين را مبتلا نمايد . اين بيماري اولين بار در سال ۱۹۳۲ ميلادي در آمريكا گزارش شده و در حال حاضر داراي انتشار جهاني است .
دنياي كشت و صنعت
كنترل بيماري :
بيماري AE اساسا با واكسيناسيون قابل كنترل مي باشد . پرندگان واكسينه شده يا بهبود يافته آنتي بادي محافظت كننده توليد مي نمايند . واكسيناسيون گله هاي مادر قبل از توليد انجام مي شود تا از بروز عفونت در روده ، توليد و انتقال آن به نتاج جلوگيري نمايد . پرندگان تخمگذار تجاري نيز براي جلوگيري از كاهش توليد واكسينه مي شوند . واكسن زنده AE بايد در سنين ۸ تا ۱۶ هفتگي مصرف شود . مصرف واكسن زنده AE قبل و بعد از زمان ياد شده مي تواند زيانبار باشد . توصيه مي شود حداقل دو هفته قبل و دو هفته بعد از مصرف واكسن AE واكسن ديگري تجويز نشود . بعضي از شركتهاي توليد كننده واكسن بر توانائي انتشار ويروس واكسن در سطح گله تاكيد دارند ، لذا واكسن را به روش آشاميدني و احتمالا براي درصد كمي از گله تجويز مي نمايند . اين روش براي پولتهائي كه در روي بستر پرورش مي يابند مناسب است ولي براي پرندگان پرورش يافته در قفس توصيه نمي شود ، چون ويروس ممكن است به اندازه كافي پخش نشده در نتيجه ايمني ضعيفي در گله ايجاد مي شود . چنانچه به هر دليل واكسن در زمان مقرر مصرف نشود و يا ضرورت مصرف واكسن در دوره توليد وجود داشته باشد بايستي از واكسن كشته استفاده شود . استفاده از واكسن زنده در دوره توليد باعث انتقال بيماري به جوجه ها شده و به طور موقت ميزان توليد و جوجه درآوري را كاهش مي دهد
نشريه چكاوك شماره ۵۷
آبله
آبله يك بيماري ويروسي است كه با ضايعات فلس مانند در روي پوست قسمت هاي بدون پر بدن و يا با خطوط ديفتريك غشايي در روي دهان و راه هاي هوايي مشخص مي شود . آلودگي با ويروس آبله طيور موجب كاهش رشد و بازده غذايي و نيز كاهش سريع تخم شود . آبله ممكن است در هر سني پرنده را درگير كند . روش انتقال آن از طريق تماس مستقيم با جوجه ها يا پشه هاي آلوده مي باشد .
مترجم: مهندس وحيد حقي
براي اولين بار در سال ۱۹۳۱بيماري برونشيت در ايالات متحده گزارش شد و در سال ۱۹۶۰ ميلادي همه گيري آن در تمام نقاط دنيا مخابره گرديده است.از آن تاريخ تا به امروز اين بيماري به علت بر جاي گزاردن اثرات سوء تنفسي و تناسلي از يك سو و شيوع شديدو تكامل ضمني از سوي ديگر يكي از مشكلات صنعت پرورش طيور بوده است.
ابتلا به ويروس اين بيماري ( I B V ) باعث بروز علايم باليني ويژه اي در دستگاه تنفس مي شود.
گردآوری از : پایگاه اطلاع رسانی جامع مرغداری استان گلستان
علت بیماری :
علت این بیماری میکوپلاسماگالی سپتیکوم ( Mycoplasma Gallisepticum ) است . معمولا ویروسهای تنفسی و باکتریهای دیگر اغلب سبب زمینه مساعد را برای این بیماری فراهم میکنند . ولی علت اصلی بیماری میکوپلاسما و اشیرشیاکولی E.coli است . ناراحتی و استرس ناشی از جابجا کردن طیور و عمل قطع نمودن نوک و واکسیناسیون های مختلف نیز اغلب زمینه را برای بروز این بیماری در گله آماده میسازند .
گردآوری از : پایگاه اطلاع رسانی جامع مرغداری استان گلستان
علت بیماری :
علت بیماری نیوکاسل ویروسی از دسته میکسو ویروس Myxovirus است که ویروس آنفلوآنزای انسان نیز شبیه این ویروش میباشد .
از : مهندس آرميك نيكوقوسيان
آسيت از مشكلات شايع و روز افزون جوجه هاي گوشتي مي باشد.اگر چه اين مشكل بيشتر در ارتفاعات ديده شده ، ولي در سطح دريا نيز اين عارضه رخ مي دهد و بروز آن در ماههاي زمستان رايج تر است .طيور مبتلا ، در محوطه شكمي داراي تجمع مايعه آسيتي كاهي رنگ بوده و بطن راست بزرگ مي شود .به احتمال زياد اين بيماري عوامل متعددي دارد ولي اساس آن بر پايه حجم ژنتيكي محدود ريه ، همراه با نياز بالاي متابوليسم پايه مي باشد كه بايد مورد توجه قرار گيرد .شرايط محيطي نامناسب مانند بالابودن ميزان آمونياك ، مشكل بالا بودن فشار خون ريوي را تشديد مي نمايد كه به بزرگ شدن بطن راست و نارسائي احتمالي آن منجر مي شود .
گردآوری از : پایگاه اطلاع رسانی جامع مرغداری استان گلستان
نشانه های بیماری :
این کرم در روده طیور زندگی کرده و اندازه آن اغلب بیش از ۸ سانتیمتر است و سبب بد شدن شرایط عمومی پرنده مبتلا شده میگردد و در مرغهای تخم گذار تولید را کاهش میدهد و چنانچه آلودگی شدید باشد حتی سبب مرگ و تلفات نیز میگردد .
بطور کلی کاهش در وزن ، کسل بودن و اسهال از علائم روشن این بیماری میباشد . در کالبدگشائی کرمهای بزرگ را میتوان در قسمت میانی روده کوچک طیور مبتلا مشاهده نمود .
درمان و پیشگیری :
باید سعی کرد که میزبان واسطه کرم را در لانه از بین برد ( مثل کرمهای خاکی و حلزون ) بهداشت و بهسازی محیط بهترین روش پیشگیری از آلودگی است . اگر در گله آثار آلودگی با این کرم وجود داشته باشد برای درمان باید از دارو های مخصوص ضد کرم که در بازار وجود دارد طبق دستور و توصیه کارخانه سازنده بکاربرده شود
گردآوری از : پایگاه اطلاع رسانی جامع مرغداری استان گلستان
علت بیماری :
علت این بیماری ویروسی از تیپ ویروسهای آبله میباشد .
طرز انتشار بیماری :
وجود طیوری که قبلاً به این بیماری مبتلا شده و بهبود یافته مهمترین راه اشاعه بیماری در گله میباشد زیرا طیور حامل بیماری میباشد . همچنین ویروس ممکن است بوسیله پشه و مگس نیز به طیور منتقل میشود . دوره نهفته بیماری بین ۲۰ تا ۴۰ روز ممکن است طول بکشد .
گردآوری از : پایگاه اطلاع رسانی جامع مرغداری استان گلستان
علت بیماری :
علت بیماری ویروسی از دسته Anian Herpes میباشد .
طرز انتقال بیماری :
معمولاً ویروس بیماری توسط هوا منتقل میشود و بطور معمولی عفونت از راه لوله های تنفسی وارد بدن میشود . معمولاً گزارشهائی که داده شده است نشان داده که بیماری بطور مکانیکی و بوسیله وسائل آلوده نیز منتقل میگردد . همچنین ممکن است بوسیله طیور وحشی این بیماری منتقل گردد . دوره خفته بیماری بین ۴ تا ۱۲ روز میباشد
از : دكتر نريمان شيخي
بيماري آنفلوانزاي طيور (Avian Influenza) يكي از بيماريهاي واگير دار تنفسي ويروسي طيور است كه داراي قدرت انتشار سريع مي باشد.عامل آن ، ويروسي متعلق به خانواده اورتوميكسوويروسها (Orthomyxoviridae) مي باشد و همه انواع آن در طيور ، متعلق به تيپ A ويروس آنفلوانزا است.از آنجائيكه ماده ژنتـــيكي (RNA) اين ويروس داراي ۸ قطعه جداگــــانه مي باشد ، لذا خيلي سريع خاصيت پادگني خود را تغيير مي دهد و موجب مي گردد تا جوجه ياگله اي كه به تازگي از بيماري آنفلوانزا بهبود يافته مجددا به نوع جديدي از ويروس آنفلوانزا مبتلا گردد.دو نوع پروتئين اصلي H و N روي سطح اين ويروس وجود دارد.پروتئين H داراي ۱۵ تحت سروتيپ مختلف و پروتئين N داراي ۹ تحت سروتيپ متفاوت مي باشد
از دكتر محمدرضا عابديني
ويتامين E موثرترين آنتي اكسيدان بيولوژيكي بوده و كمبود آن منجر به تخريب اكسيداتيو بافتهاي حاوي ليپيد
مي شود. آثار زيان بار كمبود ويتامينE طي يك دوره ۳-۴ هفته اي و پس از تخليه كامل ذخاير اين ويتامين از بافتها، بروز مي نمايد. علائم كمبود از كاهش باروري تا ايجاد علائم و نشانه هاي اختصاصي بر اساس سن و جنس ، متفاوت است.
از : دكتر اميد رحيم زاده
بيماريهاي رايج در انسان و دام به دو دوره تقسيم مي شوند ، دوره پنهان يا كمون و دوره آشكار يا مرحله ظهور آثار و علائم بيماري.
واضح است كه انسان در بسياري موارد قبل از شروع مرحله اصلي بيماري ، قادر است با ابراز مشكلات خود باعث كنترل بيماري و بهبودي كامل شود ، بطور طبيعي در دام و طيور اين چنين نمي باشد و در عمده موارد آثار و علائم بيماري زماني ظاهر مي شود كه در واقع بيماري ضايعات خود را بر جاي گذاشته است.
گردآوری از : پایگاه اطلاع رسانی جامع مرغداری استان گلستان
عامل بیماری :
عامل بیماری . عامل بیماری ویروسی است که بنام عامل عفونت بورسها یا infectious agent bursal نامیده می شوند . این بیماری اولین اولین بار در شهر گامبورو ایالات دلاور آمریکا تشخیص داده شد از اینرو گامبرو نامیده شده است
گردآوری از : پایگاه اطلاع رسانی جامع مرغداری استان گلستان
عامل بیماری :
عامل بیماری از نوع Mycobacterium Avium میباشد .
گردآوری از : پایگاه اطلاع رسانی جامع مرغداری استان گلستان
عامل بیماری :
بیماری توسط باکتری بنام Micrococus Aureus ایجاد میشود .
ترجمه : دكتر داريوش خسروي
مقدمه و تاريخچه:
سندرم آب آوردگي پريكارد و هپاتيت (HHS) يك بيماري عفوني و مسري است كه از علائم مشخصه آن درصد ابتلا و درصد تلفات بالا است . مايعات پريكارد افزايش يافته و هپاتيت با كانونهاي نكروزي زيادي ديده مي شود. علت اختصاصي اين سندرم آدنو ويروس گروه يك مي باشد. بعضي از عوامل و شرايط فارم باعث افزايش شدت بيماري مي شوند. امكان تداخل اين بيماري با بيماريهاي مضعف سيستم ايمني مانند گامبورو و مارك و كم خوني عفوني جوجه ها تأييد نشده است
ترجمه : دكتر امير اكبري
آسيت بيشتر در اثر ناراحتي مزمن يا احتقاني قلب است، جايي كه نيمه راست قلب يا عمل تلمبه اي،خون را به ششها منتقل مي كند. عواقب اين ضايعه احتقاني قلب،جمع شدن مايع شفاف و بيرنگ در محوطه شكمي است و نتيجة آن، ايجاد ناراحتي در حين حركت است. در شرايط حاد، مايع شفاف به ساير نواحي نفوذ كرده ومنجر به تلفات در جوجه ها مي گردد. در شرايط مختلف تلفات تا سن ۶ هفتگي، بين ۲ تا ۱۰ درصد متغير است.
بيماري آنفلوانزاي طيور (Avian Influenza) يكي از بيماريهاي واگير دار تنفسي ويروسي طيور است كه داراي قدرت انتشار سريع مي باشد.
عامل آن ، ويروسي متعلق به خانواده اورتوميكسوويروسها (Orthomyxoviridae) مي باشد و همه انواع آن در طيور ، متعلق به تيپ A ويروس آنفلوانزا است.از آنجائيكه ماده ژنتـــيكي (RNA) اين ويروس داراي ۸ قطعه جداگــــانه مي باشد ، لذا خيلي سريع خاصيت پادگني خود را تغيير مي دهد و موجب مي گردد تا جوجه ياگله اي كه به تازگي از بيماري آنفلوانزا بهبود يافته مجددا به نوع جديدي از ويروس آنفلوانزا مبتلا گردد.دو نوع پروتئين اصلي H و N روي سطح اين ويروس وجود دارد.پروتئين H داراي ۱۵ تحت سروتيپ مختلف و پروتئين N داراي ۹ تحت سروتيپ متفاوت مي باشد.پروتئين H در خاصيت پادگني و قدرت بيماريزايي ويروس آنفلوانزا نقش اصلي را ايفا مي كند و چنانچه ويروس آنفلوانزايي متعلق به تحت سروتيپ هايي H۵ يا H۷ جدا شود ، لازم است كه هرچه سريع تر به مراجع مربوط گزارش گردد.علت اين امر تعلق داشتن همه ويروسهاي فوق حاد آنفلوانزاي طيور به اين دو تحت سروتيپ است ، هر چند كه ويروس جدا شده بيماريزايي شديدي نداشته باشد ولي بايد در نظر داشت كه ويروس آنفلوانزا مي تواند خيلي سريع ماهيت پادگنيش را تغيير داده و به صورت فوق حاد در آيد.ويروس آنفــــــلوانزايي كه تا به امروز در ايران جدا شده متعــــلق به تحت سروتيپ N۲ و H۹ بوده و خوشبختانه جزء گروهي از ويروسهاي آنفلوانزا است كه قدرت بيماريزايي فوق حاد نداشته و به انسان نيز سرايت نمي كند .ولي بايد توجه داشت كه ويروس آنفلوانزاي جدا شده در سال ۱۹۹۵ در كشور همسايه ما ، پاكستان به تحت سروتيپ H۷N۳ تعلق دارد كه داراي بيماريزايي فوق حاد مي باشد.از سوي ديگر در سال ۱۹۹۷ ويروس آنفلوانزاي مربوط به تحت سروتيپ H۵N۱ مرغي ، از يك پسر بچه ۳ ساله در هنگ كنگ جدا شد كه به دنبال آن جهت جلوگيري از وقوع بيماري در انسان ، كليه طيور صنعتي هنگ كنگ بطور جمعي كشتار شدند.
بوتوليسم يك بيماري ناشي از توكسين توليد شده توسط باكتري Clostridium Botulinium مي باشد. اين بيماري در طيور بر اثر خوردن مواد غذايي آلوده به سم باكتري ايجاد مي شود. اين باكتري مي تواند در لاشه هاي گياهي و جانوري تكثير و سم توليد كرده وطيور با تغذيه از اين مواد الوده به اين بيماري دچار شوند. تحقيقات نشان داده است كه در بعضي موارد اين باكتري مي تواند در سكوم خود حيوان تكثير شده و سم توليد كند. واين سم مي تواند در همان جا جذب خون شده و باعث بروز بيماري در طيور شود.اين بيماري بيشتر در ماكيان، قرقاولهاي اسير و پرندگان آبي به خصوص اردكهاي وحشي ( به خصوص در آبهاي كم عمق قليايي كه داراي مقدار زيادي لاشه گنديده گياهان هستند) بروز مي كند. انسان وپستانداران ديگر نيز به اين بيماري مبتلا مي شوند. و ميزان بروز آن در ماههاي گرم سال به خصوص بر اثر مصرف مواد كنسروي آلوده بيشتر است.
نويسنده: دكتر مرادعلي زهري برگرفته از كتاب: عوارض و بيماري هاي غير عفوني طيور
بيماري آسيت يكي از متداول ترين عوارض متابوليكي در طيور است كه بطور وسيع در گله هاي مرغ در همه دنيا ديده مي شود اين بيماري اغلب در جوجه هاي گوشتي كه داراي رشد سريع هستند گرفتاريهاي زيادي بوجود مي آورد. علامت مشترك در اين بيماري جمع شدن مقدار زيادي ماده سرمي شكل در محوطه شكمي است شرايط ذكر شده اغلب موجب تلفات در مرغهاي گوشتي و يا حذف لاشه در كشتارگاه مي گردد. در شرايط شيوع بيماري در گله درصد مرگ و مير بين ۲ تا ۱۰ درصد مي باشد. علل مختلفي در بوجود آمدن اين عارضه وجود دارد از اينرو بيماري بصورت سندرم مي باشد. سندرم آسيت به علت نارسائي قلبي و افزايش خون وريدي و تجمع بيش از حد مايع در كبد و نفوذ آن به حفره شكمي مي باشد.
دکتر محمد حسین مسعودی گاوگانیGambro براي اولين بار در سال ۱۹۶۲ مشاهده شد كه به علت تظاهراتي كه در كليه ميداد جزئي از برونشيت عفوني ميدانستند. سالهاي بعد بعلت مقاومت جوجه ها به برونشيت عفوني و عليرغم آن ايجاد بيماري مزبور و نيز به علت بروز عفونت بورس فابريسيوس مشخص شد كه اين بيماري از بيماري برونشيت عفوني جدا است لذا بيماري با نام Infectiuos bursal diseases شناخته شد و بعداً به گامبورو تغيير نام داد. ويروس گامبورو ويروس گامبورو تنها ويروس بيماريزاي خانوادة بيرناويريده است و داراي دو جزء منفك ۶۰ نانومتر و ۲۰ نانومتر است
دکتر محمد حسین مسعودی گاوگانیبرونشيت عفوني طيور IB بيماري ويروسي بسيار واگيرداري است كه جوجه هاي زير ۶هفتگي به فرم تنفسي آن و مرغهاي بالغ به فرم كاهش توليد تخم مرغ مبتلا مي شوند . بيماري مخصوص ماكيان است و نژادهاي مختلف ماكيان حساسيت متفاوتي دارند . البته فرمي از بيماري در قرقاول نيز ديده شده است . در مناطقي كه مرغداريها متراكم هستند بايد واكسيناسيون انجام شود مثل لارنگوتراكئيت عفوني طيور و همچنين در ايران سويه ماساچوست ديده شده است
دکتر محمد حسین مسعودی گاوگانی
نيوكاسل (Newcaslle ) اين بيماري مخصوص پرندگان، ماكيان، بوقلمون، قناري، طوطي، مرغابي آناكركا (وحشي) است ولي در پستانداران منجمله انسان نيز نوعي از آن گزارش شده است. پرندگان آبزي تنها بصورت ناقل (بدون علائم كلينيكي) به نيوكاسل مبتلا ميشوند. حدت بيماري در درجه اول براي ماكيان و در درجة دوم براي بوقلمون است. ويروس نيوكاسل عامل بيماري نيوكاسل پاراميكسوويروس تيپ ۱ از خانواده پاراميكسوويريده، به اندازة ۶۰۰-۱۸۰ ميلي ميكرون ، واجد RNA و غشاء ليپوپروتئيني است و فعاليتهاي هموليتيكي، نورآمينيدازي، هماگلوتينين و خنثي شدن ويروس تماماً بوسيلة غشاء ليپوپروتئيني است. پاراميكسوويروس ۱ تنها سروتيپ بيماريزاي شناخته شده از نه سروتيپ پاراميكسوويروس پرندگان است.
دكتر محمد موذن كلينيسين و مشاور بيماريهاي طيور
بيماري كلي باسيلوز يكي از بيماريهاي شايع واحدهاي پرورش مرغ گوشتي بوده كه بواسطه مقاومت باكتريائي واستفاده بي رويه از داروها طي ساليان متمادي بروز اين بيماري اكثرا در مرغداريها شايع ميباشد.
از ميان ۱۵۰ سروتيپ شناخته شده E.COLI , ۴۸ درصد آنها براي جوجه هاي با سن ۳ هفته بيماريزا مي باشند, همچنين ۱۰ تا ۱۵ درصد از كلي فرمهاي روده اي پرندگان متعلق به سروتيپ هاي بيماريزا هستند .
متاسفانه داروهاي ضدباكتريائي موثر بركلي باسيلوز محدودند و مشاهدات كلينيكي و نتايج آزمايشگاهي نشان دهنده كاهش اثر داروهاي مذكور در آنتي بيوگرام مي باشد .
علیرضا گائینی
بیماری نیوکاسل :
طبقه بندی عامل این بیماری :
خانواده ویروس
aramyxo Viridae,Genus Rubula Virus
دما : عامل این بیماری در مدت سی دقیقه در دمای شصت درجه سانتی گراد و در مدت زمان سه ساعت در پنجاه و شش درجه سانتی گراد غیر فعال میشود .
PH: عامل این بیماری در PH اسیدی توانایی مقاومت ندارد و غیر فعال میشود .
عامل این بیماری همچنین در موادی مانند فرمالین و فنول ها غیر فعال میشود .
لازم به ذکر است که عامل این بیماری برای مدت زمان نسبتا طولانی در دماهای بالا بخصوص در مدفوع زنده می ماند .
نشريه علمی ـ تحقيقاتی (پزشکی)شفق
پرندگان هم مانند انسان و ساير گونه ها در مقابل آنفلوانزا آسيب پذيرند
پانزده نوع مختلف آنفلوانزای مرغی وجود دارد.
واگيرترين انواع آن، که معمولا در پرندگان مهلک است، H۵ و H۷ هستند.
ويروسی که هم اکنون باعث نگرانی شده است نوع کشنده H۵N۱ است.
حتی در داخل گونه H۵N۱ نيز نمونه های متنوعی ديده می شود و در کشورهای مختلفی که شاهد شيوع اين بيماری بوده اند نيز گونه ها، کمی از يکديگر متفاوتند.
اقدامات ضروري جهت پيشگيري از بروز بيماري آنفلوانزاي طيور
دفتر مبارزه با بيماريهاي طيور ، زنبور عسل وكرم ابريشم سازمان دامپزشكي كشور
دكتر علي آذروش
آنفلولانزا بيماري ويروسي است كه داراي ۲۵۶ گونه مي باشد يعني ويروس اين بيماري به دليل دارا بودن وضعيت ساختماني مي تواند ۲۵۶ نوع آنفلولانزا ايجاد كند. ويروس داراي خاصيت باز آرايي بوده و مي تواند از گونه اي به گونه ديگر جهش نمايد و بيماري جديدي را به وجود آورد.
بيماري سرسياه نخستين بار در سال ۱۸۹۳ در ايالت ردايلند مشاهده شد و در سرتاسر قاره امريكا انتشار يافت و بزودي در ساير كشورها هم گزارش شد. اين بيماري به صنعت بوقلمون در نيواينگلند آسيب جدي رساند. بيماري سرسياه در بوقلمون ها تلفات زيادي را موجب مي شود و ميزان مرگ و مير گله به ۱۰۰% هم مي رسد.
بررسی ها نشان داده است که زئولیت های طبیعی و مصنوعی علاوه بر نقش در بهبود عملکرد حیوان، در پیشگیری از مسمومیت با آمونیاک، فلزات سنگین و عناصر رادیواکتیو و کاهش نقایص اسکلتی متابولیک نیز مؤثر می باشند. زئولیت های مصرف شده توسط حیوان در بسیاری فرآیندهای بیوشیمیایی از طریق تبادل یونی، جذب و کاتالیز شرکت می کنند.
مقدمه
در پرورش طيور، تغذيه درست و تهيه خوراك مناسب، مهمترين نكته است. زيرا تغذيه خوب، سلامت طيور و بالاترين توليد گوشت و تخم مرغ را به همراه دارد. براى رسيدن به بالاترين توليد بايد جيره غذايى طيور براساس نيازهاى غذايى حيوان باشد. اين جيره غذايى براساس سن، جنس، نوع توليد و … تهيه مى شود.
آزمايش هاى انجام شده نشان مى دهد كه طيور، دست كم به چهل ماده غذايى ضرورى نياز دارند. اين ماده هاى غذايى بايد به اندازه كافى و به نسبتى مناسب با يكديگر در جيره غذايى طيور وجود داشته باشند. به طورى كه بيشترين سرعت رشد، مناسب ترين تعداد تخمگذارى و توليد مثل را در طيور به وجود آورند. يك جيره غذايى خوب، بالاترين بازدهى استفاده از غذا را به دنبال دارد.
(ادامه…)
شهلا نعمت الهيان
مقدمه:
تغذيه مناسب مستلزم استفاده هر چه بيشتر از منابع حيواني است كه منجر به افزايش تقاضا براي توليدات دامي مي شود. با دستكاري جيره غذايي مرغان تخم گذار مكان تغيير در تركيبات تخم مرغ وجود دارد. با استفاده از ويتامين هاي محلول در چربي مقدار اسيدهاي چرب موجود در تخم مرغ تغيير مي كند. ثابت شده است كه ويتامين E از اكسيداسيون مواد در بافت هاي حيواني و غذاهاي با منشاء حيواني جلوگيري مي كند . از آنجائيكه اكسيداسيون چربي ها روي كيفيت غذا تاثيري منفي دارد، استفاده از اين ويتامين به عنوان آنتي اكسيدان در جيره غذايي ضرورت دارد
دكتر فرهاد فرودي عضو هيئت علمي دانشگاه آزاد اسلامي
رشد سريع مرغداري از چند دهه گذشته سبب به وجود آمدن صنعت مرغداري به شكل امروزي شده است. صنعت مرغداري از جهت به كارگيري روشهاي جديدتر و موثرتر دائما در حال تغيير و پيشرفت مي باشد. راندمان توليد گوشت يا تخم مرغ وابسته به توانائي ژنتيكي گله مورد پرورش است. يك مرغدار زماني موفق است كه توانائي ژنتيكي گله را در مورد راندمان توليد ، در بالاترين سطح ممكن بروز دهد. يكي از شروط اصلي براي رسيدن به حداكثر راندمان توليد ، تغذيه متعادل گله مي باشد. به همين دليل تهيه يك جيره غذائي متعادل از نظر مواد مغذي (پروتئين ، كربوهيدرات ، چربي ، مواد معدني ، ويتامين ها) كه جوابگوي احتياجات حيوان باشد الزاميست. البته به همان اندازه كه كمبود يك ماده مغذي در جيره غذائي مي تواند موجب افت راندمان توليد شود ، بالا بودن ميزان همان ماده مغذي در جيره نيز ، هم موجب ضرر اقتصادي شده و هم مي تواند به سلامت حيوان لطمه وارد نمايد
از :دكتر سيد حسين طباطبائي مجله صنعت مرغداري
برنامه هاي فعلي تغذيه جوجه هاي گوشتي كه از زمان ورود به سالن تا ۲۱ روزگي استفاده مي شود يك خوراك آغازين ( استارتر ۱ ) مي باشد. فرمول اين خوراك موجب مصرف همان مواد مغذي در جوجه هاي يكروزه مي شود كه در پرندگان مسن تر مصرف مي شود ولي يافته ها و تحقيقات جديد نشان مي دهد كه اين كار صحيح نيست. قابليت و امكان استفاده از اجزاء تشكيل دهنده خوراك در جوجه هاي خيلي جوان به مراتب ضعيف تر از پرندگان مسن تر است.
تفاوتهايي كه در نحوه استفاده از غذا در جوجه هاي جوان وجود دارد بخاطر تطابق و سازگاريهاي ايجاد شده در طي انتقال از زندگي جنيني به زندگي طبيعي است. به عبارت ديگر انتقال از تغذيه مادري به تغذيه خارجي. آگاهي دقيق از تكامل جنين در زمان انكوباسيون بخصوص در روزهاي پاياني آن و بلافاصله پس از تولد اهميت زيادي دارد. نحوه تغذيه جنين و تغييرات دستگاه گوارش در دوران انكوباسيون و رشد اوليه آن پس از تفريخ يك نقش كليدي در اين مورد دارد. افزايش ميزان گلوكز خون بوسيله استفاده از مواد افزودني و غذاهاي مخصوص با حداكثر نشاسته ژلاتينه شده نيز از مواردي هستند كه موجب بهبود رشد اوليه جوجه مي شوند. فرمول مخصوصي كه بتواند در ابتداي زندگي نياز جوجه را تأمين كند تا سن ۳ يا ۴ روزگي بيشتر مورد نياز نيست.
ترجمه و تنظيم: محمد پاكدل
چكيده
جهت بررسي پاسخ جوجه هاي گوشتي به مكمل هاي متيونين و بتائين به هنگام مصرف جيره هاي حاوي پروتئين پايين و انرژي قابل متابوليسم نسبتاً بالا (۱۷ درصد پروتئين و Kcal/g۳/۳ انرژي) يا پروتئين بالا و انرژي قابل متابوليسم پايين (۲۴ درصد پروتئين و Kcal/g۳ انرژي) دو آزمايش انجام گرديد و سطوح متفاوتي از چربي لاشه به دست آمده درآزمايش شماره ۱، جيرة پايه فرموله شده شامل ذرت، كنجاله سويا، پودر فرآورده هاي فرعي گوشت طيور و روغن طيور بود. درآزمايش شمارة ۲، منوهيدرات گلوكز نيز اضافه شدو جيره هاي حاوي ۱۷ و ۲۴ درصد پروتئين از اسيد آمينه هاي يكساني برخوردار بودند. تغذيه باجيره حاوي ۱۷ درصد پروتئين نسبت به جيره حاوي ۲۴ درصد پروتئين به مدت ۲۱ روز، افزايش وزن بدن را تا ۲۰ درصد كاهش داد ودرنتيجه ضريب تبديل غذايي تا۱۳ درصد افزوده شدو همچنين وزن چربي بطني نيز تا۰۴/۰ درصد افزايش يافت. مكمل هاي متيونين و نتائين عملكرد جوجه هاي تغذيه شده باجيره حاوي ۲۴ درصد پروتئين رادرهردوآزمايش بهبود دادند به طوري كه افزايش وزن بدن و بهبود ضريب تبديل غذايي حاصل شد. درهردو آزمايش، تنها مكمل متيونين باعث افزايش عملكرد جوجه هاي تغذيه شده باجيره هاي حاوي ۱۷ درصد پروتئين شد. هم متيونين و هم بتائين درهردو آزمايش تأثيري برمقدار چربي بطني نداشتند. مكمل متيونين باعث كاهش اندازه نسبي كبدو افزايش مقدار پروتئين ماهيچه سينه شد. متيونين و بتائين تأثيري بردرصد پر پرنده ها نداشتند. نتيجه آنكه سطوح مختلف پروتئين جيره بردرصد چربي لاشه تاثيرگذار بود به طوريكه با افزايش پروتئين جيره چربي لاشه به طور قابل ملاحظه اي كاهش يافت. همچنين قابل توجه است كه بتائين هيچ گونه تأثيري برمقدار چربي لاشه نداشت.
منبع:روزنامه ابرار اقتصادي
جيره نويسي در تغذيه طيور افزايش توليد را به دنبال دارد. به طور كلي طيور به اندازه اي غذا مي خورند كه احتياجات انرژي خود را تامين كند كه در اين صورت خوراك دادن به صورت اختياري يا آزاد امري غيرمنطقي نخواهد بود.
تهيه و تنظيم از: مهندس مونا مصطفوي
وضعيت ذرت در جهان:
از : دكتر محمدرضا عابديني
مقدمه
ميزان تبديل مواد غذايي به گوشت مرغ عامل اصلي در تعيين سودمندي پرورش طيور گوشتي است . ضريب تبديل غذايي (Feed Conversion Ratio) يا مقدار غذاي مورد نياز بر حسب واحد وزن براي اضافه شدن يك واحد به وزن زنده مرغ, شاخص متداولي است كه در صنعت طيور جهت ارزيابي عملكرد نسبي خوراك مورد استفاده پرورش دهندگان و شركت ها قرار ميگيرد .
در بسياري موارد پژوهشگران يك نسبت معكوس بنام بازدهي غذا (Feed Efficiency) به مفهوم اضافه وزن بدست آمده بر حسب واحد وزن به ازاي يك واحد غذاي مصرف شده را, جهت سنجش تاثير روشهاي آزمايشي گوناگون بر روي پرندگان مورد استفاده قرار مي دهند . عوامل متعددي ضريب تبديل غذايي يا ميزان بازدهي غذا را تحت تاثير قرار مي دهند و هدف از اين مقاله بحث پيرامون عوامل موثر در اين زمينه و روشهاي بهبود ضريب تبديل غذايي است
ترجمه از :مهندس وحيد حقي
در اين مقاله نويسنده ; كارشناسان را از استفاده مقادير اضافي خوراك كه اغلب براي تامين نيازهاي احتمالي توصيه مي شود باز مي دارد اما جيره خاصي را پيشنهاد نمي كند. به عقيده او بهره گيري از روش هاي مختلف شامل استفاده از تجربيات فردي و برنامه هاي كنترل كيفيف كارآمد تاثيرف بهتري بركاهشف هزينه ها و تنظيم فرمولاسيون خوراك جهت بدست آوردنف بازده بهتر دارد. فرمولاسيون دقيق و علمي توسط كارشاناسان با استفاده از كاهش مقادير غيرضروري خوراك و تقليل هزينه هاي بالاي خوراك مي تواند نيازهاي احتمالي جيره را رفع كند. دكتر ديل اظهارمي دارداستفاده از حداقل خوراك يا به كارگيريف جيره هايي با هزينهء كمتر و تاكيد بر كاهشف هزينهء نهايي خوراك ممكن است اثرات سوئي بر عملكردف گله و پتانسيلف وراثتي داشته باشد. علاوه بر آن تاثير بر بازده اقتصادي رانيز نمي توان از نظر دور داشت.(نويسنده ضمن آنكه استفادهء بيش ازحد مقادير اضافي خوراك را توصيه نمي كند و اصول علمي و تجربي را براي فرمولاسيون خوراك مقدم مي شمارد ، تاكيد بيش از حد بر كاهش هزينه ها را كه با افراط به سلامت گله آسيب مي رساند را نيز مردود مي داند.ـ مترجم )
مجله صنعت مرغداري
كود مرغي در حال حاضر بيشتر دركشاورزي، خصوصادر باغهاي پسته بهعنوان كود استفاده ميشود، ولي با توجهبه توسعه مرغداريها در مملكت وافزايش توليد كود مرغي به علت كمبودمنابع پرورشي در كشور ميتوان آن را درتغذيه دام و طيور مصرف نمود
ميزانميكروبها در حد بسيار پايين بوده وسالمونلا نيز مشاهده نشده است. مسئلهاصلي در مصرف كود مرغي پروسسخشك كردن آن به صورت صحيحميباشد. البته در مناطق مرطوب ماننداروپا كود مرغي را به همراه موادعلوفهاي ديگــر سيلو نموده و به مصرفدام ميرسانند. از لحاظ ميكروبي در دامفقط سالمونلا مهم ميباشد كه بايد كودمرغي مورد مصرف از آن باشد.همچنين به دليل اين كه بيماريهايمشترك بين طيور و دام و يا انسان وجودندارد لذا به جزء مسئله سالمونلامصرف كود مرغي مشكل خاصديگــري ندارد.
(ادامه…)
ایسنا
بر اساس نتايج يك مطالعه از دانه ماشك مي توان تا سطح ۱۰ درصد در جيره غذايي جوجه هاي گوشتي استفاده كرد. قاسم پور حسابي پژوهشگر مركز تحقيقات و منابع طبيعي استان كرمانشاه در مطالعه اي به بررسي اثرات استفاده از سطوح مختلف دانه ماشك خام و عمل آوري شده در جيره غذايي جوجه هاي گوشتي پرداخته است .
دانه ماشك داراي تركيبات شيميايي شامل ماده خشك ۳۱/۹۱ درصد , پروتئين خام ۸۰/۲۸ درصد , چربي خام ۶۳ صدم درصد, فيبر خام ۹۷/۵ درصد , كلسيم دو دهم درصد , فسفر ۴۴ صدم درصد , خاكستر ۳۶/۳ درصد ,مواد آلي ۶۷/۹۶ درصد و انرژي خام ۴۰۲۷ كيلوكالري در هر كيلوگرم ماده خشك است. براي اولين بار دركشور به منظور بررسي اثرات استفاده از دانه ماشك در جيره غذايي جوجه هاي گوشتي , آزمايشي بر روي جوجه هاي گوشتي يك روزه سويه هوبارد به مدت ۴۲ روز انجام شد و در اين آزمايش فاكتورهايي همچون مقدار خوراك مصرفي , افزايش وزن و ضريب تبديل غذايي مورد بررسي قرار گرفت كه بر اساس نتايج بدست آمده مشخص شد از دانه ماشك مي توان تا سطح ۱۰درصد در جيره غذايي جوجه هاي گوشتي استفاده كرد. تغذيه مهمترين عاملي است كه در رشد و افزايش وزن جوجه هاي گوشتي نقش اساسي داشته ومنابع غذايي تامين كننده انرژي و پروتئين , حجيم ترين و پرهزينه ترين بخش خوراك دام و طيور را تشكيل مي دهد و هر سال به لحاظ كمبود اين منابع در كشور , مقادير قابل توجهي از خارج وارد مي شود, بنابراين ضرورت دارد به منابع غذايي داخلي كه هنوز ناشناخته است , توجه بيشتري كرد. ماشك از جمله منابع غذايي داخلي است كه در شرايط آب و هوايي كشورمان كشت مي شود , ولي به دليل ناشناخته بودن و عدم مطالعه علمي در مورد كاربرد اين دانه در تغذيه طيور , استفاده از آن در صنعت مرغداري متداول نمی باشد
دنياي كشت و صنعت
تزريق عصاره سير به جنين جوجه ها در مراحل اوليه تكامل سبب افزايش جمعيت جوجه هاي گوشتي نر در طي آزمايش انجام شده در خاورميانه گرديده است .
از آنجايي كه جوجه هاي گوشتي نر نسبت به جوجه هاي گوشتي ماده سريع تر رشد ميكنند و ضريب تبديل پائين تري دارند ، تعجب آور نيست كه كوشش هايي جهت افزيش جمعيت جوجه هاي نر هچ شده صورت گيرد . محققين اثرات نسبي عصاره سير و چندين محرك گياهي ديگر را در تغيير جنسيت جوجه ها مورد مقايسه قرار دادند . محرك هاي گياهي در هفته هاي ابتدايي سبب رشد غدد بيضوي در جوجه هاي گوشتي جنس ماده شده اند .
تخم مرغها توسط يكي از تركيبات محرك كننده ( و نيز آب مقطر به عنوان گروه شاهد ) در سن ۵ روزگي تلقيح شدند و هنگام جوجه آوري ، جوجه هاي حاصله تعيين جنسيت شدند و تا سن ۸ هفتگي پرورش داده شدند . نسبت جنس نر به ماده در گروه كنترل ۱/۱ به ۱ بود كه به طور مشخص كمتر از ساير گروه اي آزمايشي بود . عصاره سير سبب ايجاد نسبت ۶/۲ به ۱ گرديد كه در هنگام استفاده از محرك هاي گياهي ديگر اين نسبت تا ۵ به ۱ افزايش يافت . در اين گروهها هيچگونه تغييري در اندام يا عملكرد جوجه هاي گوشتي تا سن ۸ هفتگي مشاهده نشد
دنياي كشت و صنعت
جهت بررسي پاسخ جوجه هاي گوشتي به مكمل هاي متيونين و بتائين به هنگام مصرف جيره هاي حاوي پروتئين پائين و انرژي قابل متابوليسم نسبتاً بالا ( ۱۷ درصد پروتئين و ۳/۳Kcal/g انرژي) يا پروتئين بالا و انرژي قابل متابوليسم پائين (۲۴درصد پروتئين و۳Kcal/g انرژي) دو آزمايش انجام گرديدو سطوح متفاوتي از چربي لاشه به دست آمده در آزمايش شماره ۱ ، جيره پايه فرموله شده شامل ذرت ، كنجاله سويا ، پودر فرآورده هاي فرعي گوشت طيور و روغن طور بود . در آزمايش شماره ۲ ، منو هيدرات گلوكز كز نيز اضافه شد و جيره هاي حاوي ۱۷ و ۲۴ درصد پروتئين از اسيد آمينه هاي يكساني برخوردار بودند . تغذيه با جيره حاوي ۱۷ درصد پروتئين نسبت به جيره حاوي ۲۴ درصد پروتئين به مدت ۲۱ روز ، افزايش وزن بدن را تا ۲۰ درصد كاهش داد و در نتيجه ضريب تبديل غذايي تا ۱۳ درصد افزوده شد و همچنين وزن چربي بطني نيز تا ۰۴/۰ درصد افزايش يافت . مكمل هاي متيونين و نتائين عملكرد جوجه هاي تغذيه شده با جيره حاوي ۲۴ درصد پروتئين را در هر دو آزمايش بعبود دادند به طوري كه افزايش وزن بدن و بهبود ضريب تبديل غذايي حاصل شد .
وزارت کار و امور اجتماعی
ذرت تقريبا داراي ۵/۴ درصد روغن ميباشد كه حدود ۸۵ درصد آن در جوانه قرار گرفته است. جوانه ذرت جدا شده توسط فرآيند آسياب خشك حاوي ۳۰-۲۵ درصد روغن و جوانه جدا شده توسط آسياب مرطوب حاوي ۵۰-۴۵ درصد روغن ميباشد.
در فرآيند آسياب مرطوب، جوانه پس از جداسازي و شستوشو خشك ميشود. سپس طي انجام عمليات مكانيكي توسط پرسهاي حلزوني مداوم تحت فشار بالا و دماي متوسط، روغن از جوانه استخراج ميگردد. البته ميتوان از تركيبي از روشهاي مكانيكي و حلال استفاده نمود كه در اين صورت به دليل پايين بودن درجه حرارت در زمان استخراج روغن، روغن حاصل بهتر از روغن استخراج شده به روش پرس بوده و ميزان روغن باقيمانده در كنجاله به حداقل ميرسد. از معايب استفاده از حلال آن است كه حلال ناخالصيهاي بيشتري را در خود حل مينمايد. در نتيجه، ميزان ناخالصيهاي روغن (تركيبات غيرگليسريدي) افزايش مييابد. همچنين براي استفاده از كنجاله بهعنوان خوراك دام لازم است كه حلال از روغن بازيافت شود و اين امر مستلزم صرف وقت و انرژي ميباشد.
مترجم:عبدالرضا سلیمانی فرجام
کارشناس علوم دامی
منابع علمی جهت میزان آلودگی لاشه ناشی از محتویات روده را پیشنهاد می کنند. بیشتر تحقیقات صورت گرفته متوجه شناسایی زمان مناسب حذف خوراک و شرایطی است که فرآیند کشتار را سومندتر می کند. مقاله حاضر تحقیقات پایه ای در این زمینه را مورد بررسی قرار داده و به نحو اجرای عملیات آن در شرایط مزرعه پرداخته است. یک نکته حائز اهمیت این است که عملکرد اقتصادی برنامه های حذف خوراک ممکن است از کشوری به کشور دیگر تغییر کند. مثلا” علاوه بر تلفاوت در توان تولیدی انواع نؤادها و روش های تولید، قوانین بازرسی کشتارگاهی هم متفاوت می باشد. در طراحی، اجرا و کنترل برنامه های حذف خوراک باید پتانسیل آلودگی لاشه از نظر میکروبیولوژیکی و ظاهری، افت وزن زنده و کاهش وزن نهایی لاشه قابل فروش در نظر گرفته شود.
مقدمه
از اهداف اولیه صنعت طیور دست یابی به ثبات در کیفیت، سلامت، میزان تولید و ارزش اقتصادی محصولات است. در این راه اتوماسیون، روش ها و ابزارآلات جدید کشتار همچنین سیستم های کنترل پیشرفته می تواند ما را در رسیدن به اهداف و عملی کردن طرح ها کمک نماید. اغلب استاندارهای موجود برای حصول سود بهینه با واقعیت هماهنگ نیستند. سودآوری پرورش طیور به میزان زیادی تحت تأثیر کیفیت و شرایط پرنده در سن کشتار به ویژه عملیات های متعددی است که قبل از کشتار صورت می گیرد؛ عواملی از قبیل سلامت گله،میانگین وزن، یکنواختی وزن، وضعیت پر درآوری و در مجموع کلیه برنامه های مدیریتی و تغذیه ای که در طول دوره پرورش به کار گرفته می شوند. عوامل مهم و تاثیر گذار در کشتار مطلوب طیور شامل برنامه ریزی برای قطع آب و خوراک، روش های کرفتن، سیستم حمل و نقل، مسافت مزرعه تا کشتارگاه است.
يكي از مواردي كه پرورشدهندگان طيور و بويژه طيور گوشتي در طي دوره پرورش با آن مواجه ميشوند وجود بستر خيس ميباشد . عوامل مديريتي ، تغذيهاي و بيماريها ميتوانند سبب بروز اين مشكل شوند . بستر خيس را كه علت آن بروز اسهال در گله ميباشد نبايد با آنتريت و يا تورم روده اشتباه نمود .
(ادامه…)
میعاد ملکی
کارشناس امور دام وطیور
با وجود ساخت و ورود سیستم های گرمایشی جدید و کامل استفاده از چهار شاخ هنوز در برخی از مزارع پرورش مرغ گوشتی و غیره رایج است.در حالی که با افزایش روز افزون تراکم پرورش و اهمیت تهویه مضررات این سیستم گرمایشی بارز و روشن تر می شود.در ذیل چکیده ای از مضررات این سیستم گرمایشی را که در مدیریت واحد مرغ گوشتی با آن مواجه گشته ام تقدیم می نمایم.
(ادامه…)
از سايت شركت پيگير
منابع علمي پيشنهاد مينمايندكه محروميت دان پيش از كشتار آلودگي لاشه توسط محتويات روده و چينهدان را كاهش ميدهد. بسياري از تحقيقات بر شناسايي زمان مطلوب محروميت و شرايطي كه كفايت كشتار و فراوري را تأمين ميكند، تمركز كردهاند.
دکتر حسین متقی طلبالف : شستشو و ضدعفوني كردن سالن هاي مرغداري
مرحله ۱ – تخليه كود حاصل و حمل و نقل آن با توجه به دستورالعمل (بخشنامه شماره ۲۹۷۷۱ – ۱۹/۷/۷۴) سازمان دامپزشكي كشور بايد انجام پذيرد .
مرحله ۲ – پاكسازي سالن ها در محوطه مرغداري از بقاياي كود و پر و لاشه و ساير بقاياي آلود كننده از دور قبل صورت پذيرد .
مرحله ۳ – كليه تجهيزات و لوازم از قبيل دانخوري ، آبخوري و غيره . . . از سالن ها خارج و جهت شستشو و ضد عفوني به محوطه خارج از سالن منتقل شود .
مرحله ۴ – با استفاده از آب گرم (با فشار قوي) كليه قسمتهاي سالن ها از قبيل كف – سطوح داخلي و خارجي ديوارهاي سالن – پشت بام و ساير تاسيسات (كارخانه تهيه دان- انبارها – دفتر كار – اتاق نگهباني و . . . ) در مرغداري از كود – پر – و گرد خاك كاملا پاكيزه شود .
دکتر مجيد پازوکي“اهميت آب و رطوبت در پرورش جوجه گوشتي
پرندگان از مهره داران خونگرم هستند که در سیر تکاملی از خزندگان منشاء گرفته اند. یکی از مواد اصلی تشکیل دهنده ی بدن پرندگان آب می باشد ، آب حساسترین ماده مغذی و بزرگترین جزء سازنده بدن بوده و حدود ۷۰ درصد از کل بدن را تشکیل می دهد که از این میزان حدود ۷۰ درصد آب داخل سلولی و ۳۰ درصد به صورت مایع خارج سلولی می باشد و این رابطه باید تعادلی باشد و اختلاف بیش از حد باعث اختلال در کل سیستم بدن می گردد.
از : مهندس حميد رضا ضيايي
تلفات زود رس جوجه ها(تلفات هفته اول) يكي از مشكلات مديريتي اكثر مديران مزارع ميباشد.عوامل زيادي در تلفات زود رس جوجه ها نقش دارند ،ولي بايد اظهار داشت كه قدرت زنده ماندن Livability در كاهش تلفات زودرس موثر ميباشد.
از:مهندس حميد رضا ضيايي
هنگاميكه تعداد طيور كم باشد ثبت ركوردها چندان اهميت ندارد ، چون خسارات احتمالي نيز كم خواهد بود ولي اگر تعداد طيور زياد باشد ، ثبت ركودها اهميت پيدا مي كند. چون روزانه بابت هر سالن و يا هر گله ،هزينه زيادي صورت مي گيرد . بنابراين لازم است كليه آمارها ،شامل تعداد موجود ،حذف و تلفات ،جابجايي ، توليد و ميزان دان مصرفي ،اقلام وارده و صادره ،عمليات انجام شده نظير وزن كشي و… ثبت گردد.
با نگاه به آمار ثبت شده مي توان به نمايي از وضعيت گله پي برد . علاوه بر اين با بررسي آمارها مي توان به نتيجه گيري فني نيز رسيد .
آمارها بايد به صورت روزانه ، هفتگي ، ماهيانه ،فصل و ساليانه و پايان دوره ثبت شوند . در حقيقت ساير آمار ها از آمار روزانه منتج مي شوند ،بنا بر اين در ثبت آمار روزانه بايد دقت زيادي مبذول گردد كه قبل از شروع هر دوره نظير آماده سازي ، پرورش و توليد ، فرم هاي مخصوص آماده و آمار لازم در آنها ثبت گردد .
نژاد دكالب ( سفيد و قهوه اي )
بررسي نژاد دكالب در ۱۷ هفته اول
| بررسي نژاد دكالب در ۱۷ هفته اول | |||||
| مقدار خوراك | درصد زيست | تلفات | وزن در ۱۷ هفته اول | وزن در ۵ هفته اول | نژاد |
| ۵.۱ | ۹۶ | ۴ | ۱۲۰۵ | ۳۸۰ | دكالب سفيد |
| ۵.۶ | ۹۷ | ۳ | ۱۴۰۰ | ۳۶۰ | دكالب قهوه اي |
| كيلوگرم | درصد | درصد | واحد به گرم | واحد به گرم | Dekalb |
براي كسب اطلاعات بيشتر به آدرس زير مراجعه نماييد .
Body weight and feeding programme – dekalb_white
از : مهندس حميد رضا ضيايي
در اكثر مرغداري هاي مادر گوشتي پائين بودن همشكلي گله ها از مشكلات اساسي آنها است
در اكثر مرغداري هاي مادر گوشتي پائين بودن همشكلي گله ها از مشكلات اساسي آنها است .گاها تا چند دوره پي در پي نيز اين مشكل ديده ميشود، بدون اينكه مرغداران در صدد پيدا نمودن عوامل اصلي بروز آن بر آيند.
از آنجائيكه همشكلي خوب و يا بد ارتباط مستقيم با توليدات در آينده دارد ، جهت آشنايي بيشتر مرغداران ،بطور خلاصه به بعضي موارد مهم اشاره ميكنم.
زماني كه همشكلي گله پائين است بايد به موارد زير شك كرد:
۱- سرعت پخش دان كم است ( دان در طول ۳ الي ۴ دقيقه بايد در سالن توزيع شود).
۲- سطح دانخوري براي هر مرغ كم است ( ۱۴ سانتيمتر براي هر قطعه مرغ در نظر گرفته شود).
۳- تراكم مرغ ها بش از حد است ( حد اكثر ۷/۵ قطعه براي هر متر مربع در نظر گرفته شود).
۴- نور بطور يكنواخت توزيع نميشود ( سيستم روشنايي را كنترل نمائيد و به عنوان يك اصل دقت نمائيد كه در دوره پرورش در اثر بي توجهي ،نور به هيچ وجه اضافه نشود).
۵- اشتباه آماري وجود دارد( تعداد مرغ سالن دقيقا مورد شمارش قرار گيرد).
۶- كيفيت عوامل اوليه پائين بوده است( جوجه – سن گله مادر – استرس حمل و نقل – پرورش در هفته اول).
۷- ضعيف ها جدا نشده اند ( در زماني كه جوجه در دست گرفته ميشود ضعيف ها جدا شده و در باكس جدا پرورش يابند – نظير انجام عمل واكسيناسيون چشمي ).
۸- اشتباه سكس وجود داشته است (از درستي كار سكسور ها اطمينان لازم حاصل گردد).
۹- ميكس دان به خوبي انجام نشده (دان بخوبي مخلوط نشده است )و يا كيفيت مواد اوليه پايين بوده است ( براي ارسال نمونه جهت آزمايش از دان هاپر و دان تراف ارسال شود).
۱۰- پرسنل بدرستي و با دقت كار خود را انجام نميدهند(مجموعه فارم) در انتخاب پرسنل تجديد نظر بعمل آيد.
۱۱- توان ژنتيكي گله پائين است(نژاد).
۱۲- برنامه هاي ضد عفوني در مزرعه مناسب نيست.
۱۳- برنامه هاي واكسيناسيون به دقت انجام نشده و يا همراه با وارد كردن استرس بيش از حد انجام شده است .
۱۴- نوع سالن و طرح آن مناسب نيست ( با كارشناسان با تجربه مشاورت شود ).
۱۵- در سالن ها از تجهيزات مناسب استفاده نشده است (نسبت به جايگزيني وسايل و تجهيزات اقدام گردد).
۱۶- مديريت گله خوب نبوده است ( از كارشناسان با تجربه استفاده شود و براي هر مقطع دستور العمل هاي مربوطه اخذ گردد ) .
۱۷- از درستي كاركرد ترازو ها اطمينان لازم بدست آيد.
برگرفته از سایت دانش مرغداری
از : دكتر سورن پزشكيان
تمام پژوهشگران را عقيده بر اين است كه چگونگي تغذيه جوجه بلافاصله بعد از جوجه ريزي مي تواند تاثير زيادي در عملكرد گله در آخر دوره پرورش داشته باشد.به عبارت ديگر شروع پرورش گله اي كه با تغذيه مناسب و صحيح توام باشد سبب مي گردد كه مرغدار بتواند گله اي يكنواخت از نظر وزن كه از راندمان تبديل غذايي و تلفات مطلوبي نيز برخوردار است به بازار عرضه كند.
از:دكتر محمد رضا عابديني
در صنعت پرورش بوقلمون جهت نابودي بافتهاي زاينده پنجه از وسايل تجاري توليد كننده انرژي ماكروويو و براي كوتاه كردن منقار از ابزار توليد انرژي مادون قرمز استفاده مي كنند. اين روش موجب اصلاح موثر پنجه و منقار در اين پرندگان مي شود. اخيراً محققين دانشگاه ايالتي و انستيتو پلي تكنيك ويرجينيا در ايالت متحده آمريكا جهت بررسي اثر اين روش در مرغهاي تخمگذار، دو سويه از مرغهاي نژاد لگهورن را هركدام به تعداد ۱۲۰۰ قطعه انتخاب نمودند. نيمي از اين مرغها در هنگام خروج از تخم تحت عمل اصلاح پنجه قرار گرفتند و پنجه نيمي ديگر سالم باقي ماند. همچنين منقار يك سوم از اين پرندگان نيز در زمان خروج از تخم با استفاده از روش مادون قرمز كوتاه گرديد. منقار يك سوم ديگر در سن ۷ روزگي به دقت اصلاح شد و يك سوم نيز بدون اصلاح باقي ماند. افزايش وزن بدن، مصرف خوراك، ضريب تبديل، درصد تلفات و تعيين ميزان ترس، معيارهاي مورد سنجش در اين پژوهش بودند. پرورش پرندگان بر اساس مقياس هاي تجاري موجود در خصوص تغذيه و شرايط نگهداري انجام گرديد.
دكتر خاطره دادخواه
جوجه هايي در سنين ۴۲ ، ۴۹ ، ۵۶ روزگي (۱۲ ساعت عدم مصرف غذا و يا مصرف غذا تا آخرين لحظه كشتار) انتخاب گرديدند . اين جوجه ها از دو مزرعه تجاري كه قبلا از لحاظ كمپلي باكتر مثبت بودند انتخاب شدند . همچنين يك هفته قبل از كشتار به جوجه ها سالمونلاي مقاوم به ناليديكسيك اسيد خورانده شد . در طي خونريزي پنبه در كلواك هر كدام از لاشه قرار گرفت . كل لاشه قبل و بعد از غوطه وري در آب سرد به ppm ۲۰ هيپوكلريت سديم آغشته شد .
در فصول سرد بايد مراقبت هاي ويژه أي در مرغداري اعمال گردد . مهمترين آنها در زير آمده است :۱- قبل از رسيدن فصل سرد ‘ هيتر ها مورد سرويس لازم قرار گيرند و از صحت كار آنها اطمينان لازم بدست آيد .
۲- در مورد ذخيره سازي سوخت زمستاني اقدام لازم بعمل آيد .
۳- براي جلوگيري از بروز مشكلات ناشي از قطع برق طولاني و يا بروز اختلال در كار هيتر ها ‘ ساير وسايل گرم كننده كمكي نظير مادر مصنوعي و كپسول هاي گاز نيز پيش بيني گردد .
۴- ترتيبي اتخاذ گردد كه تهويه سالن فداي افزايش درجه حرارت سالن و يا بر عكس نشود .
۵- در ايام زمستان برنامه ثابتي براي تنظيم قدرت و دور فن ها نميتوان صادر نمود و بايد با توجه به درجه حرارت سالن و وضعيت هوادهي داخل سالن ‘ درجه قدرت فن ها را تعيين كرد .
۶- براي اينكه ميزان تهويه و درجه حرارت در ايام سرد در حد متعادلي باشد ‘ نياز به كنترل بيشتر سالن و بازديد مرتب از سالن ها ميباشد .
۷- منافذي كه محل ورود هواي سرد به سالن ها ميباشد ‘ بخصوص درب اصلي ورودي سالن ‘ راهروي كولينگ و اطراف فن ها را شناسائي و جهت مسدود كردن منافذ اقدام لازم بعمل آيد .
۸- همه روزه از راهروي كولينگ بازديد بعمل آمده و از سالم بودن و نصب برزنت ها اطمينان لازم حاصل گردد .
۹- بعد از قطع برق ‘ حتي بطور موقتي و لحظه أي ‘ از هيتر ها بازديد شود و از كاركرد مناسب آن اطمينان كسب شود .
۱۰- در فصول سرد ‘ كنترل بيشتري از وضعيت سلامت گله بعمل آيد .
۱۱- دماسنج هاي ماكزيمم و مينيمم ‘ حد اقل در سه نقطه سالن نصب گردد و حداقل و حداكثر دما بطور روزانه ثبت گردد .
۱۲- هيتر ها بطور روزانه مورد بازديد قرار گيرند .
۱۳- نصب ترموستات و اكوستات در داخل سالن ها ضروري است.
۱۴- در فصول سرد حتي الامكان از كارگراني در سالن ها استفاده شود كه تجربه كار با هيتر و تعميرات جزئي آن را داشته باشند.
منبع : شبكه اطلاع مرغداري
دکتر عليرضا همايونی مهر
تلفات زود رس جوجه ها(تلفات هفته اول) يكي از مشكلات مديريتي اكثر مديران مزارع ميباشد.عوامل زيادي در تلفات زود رس جوجه ها نقش دارند ،ولي بايد اظهار داشت كه قدرت زنده ماندن Livability در كاهش تلفات زودرس موثر ميباشد.
از : مهندس حميد رضا ضيايي
۱- از سيستم تغذيه جداگانه براي خروس ها استفاده شود تا وزن خروس ها كنترل شود كه مشكلات بي نطفگي ناشي از چاقي بيش از حد خروس ها بعد از هفته ۴۰ به حد اقل كاهش يابد.
۲-به تعداد كافي از لانه هاي تخمگذاري در سالن استفاده شود كه مشكلات ناشي از تخم مرغ هاي بستري رفع گردد .آزمايشات زياد نشان داده است كه هچ تخم مرغ هاي بستري حدود ۵% كمتر از تخم مرغ هايي است كه در لانه گذاشته ميشوند .
۳-جرم موجود در تخم مرغ بدليل زنده بودن، نسبت به تغييرات شرايط محيطي بسيار حساس ميباشد، بنا براين تخم مرغ ها بايد در شرايط مناسب نگهداري و حمل و نقل قرار بگيرند و دستكاري تخم مرغ ها (Handling) در كمترين حد ممكن انجام گيرد.
۴-مديريت گله به گونه اي باشد كه از توليد تخم مرغ هاي پوسته نازك جلوگيري گردد.براي اين منظور بايد گله در شرايط بهداشت، سلامت،مديريت و تغذيه مناسبي قرار گيرد.تخم مرغ هاي پوسته نازك موجب كاهش در صد تخم مرغ هاي قابل جوجه كشي شده و در نتيجه سرانه توليد جوجه كاهش مييابد .از طرف ديگر تخم مرغ هاي داراي تركهاي موئي، زماني كه در دستگاه جوجه كشي قرار ميگرند، بدليل افزايش حجم محتويات داخلي تخم مرغ ،ناشي از گرم شدن آن،ترك هاي موئي توسعه پيدا كرده و رطوبت داخل تخم مرغ به سرعت از دست ميرود .در اثر از دست دادن رطوبت محتويات داخل تخم مرغ، حجم اتاقك هوائي توسعه يافته و غشاء اتاقك هوايي به جنين ميرسد و موجبات چسبيدن جنين به غشاء اتاقك هوايي فراهم ميشود. بعد از اينكه جنين به غشاء اتاقك هوايي چسبيد، رطوبت جنين بسرعت از دست رفته و در اثر خشك شدن،جنين در حال رشد ،در بين روزهاي ۴ الي ۱۴ جوجه كشي تلف ميگردد.هر چه ميزان تلفات به روز هاي اول جوجه كشي نزديك تر باشد نشان دهنده نازكتر بودن پوسته ها و يا شدت صدمات وارده به تخم مرغ در اثر حمل و نقل ناصحيح ميباشد .
۵-حتي الامكان براي درجه بندي (Grading) و نور بيني(Candling) و انتقال (Transfer) از دستگاههاي اتوماتيك استفاده شود تا از شدت صدمات وارده به جنين در حين عمليات فوق كاسته شود .
۶- دما و رطوبت سالن جوجه كشي در زمان انتقال تخم مرغ ها از ستر به هچر تقريبا نزديك به دما و رطوبت دستگاه باشد و از بيش از حد سرد شدن و يا گرم شدن سالن ها اجتناب گردد.
از: مهندس فريد ميرصالح گيلاني
در بسياري از اوقات مديران مزارع اهميت آب مصرفي و كيفيت آنرا ناديده ميانگارند. آب بخش بزرگي از خود طيور و توليدات آنها را تشكيل ميدهد؛ محتواي آب همه تخم مرغها حدوداً ۶۵%، يك جوجه يك هفتهاي ۸۵% و يك مرغ ۳۲ هفتهاي ۶۳% را شامل ميشود. عوامل متعددي مثل دماي محيطي؛ تركيب و مقدار غذاي مصرفي؛ كيفيت آب؛ عوامل ژنتيكي؛ سن پرنده؛ سطح عملكرد؛نحوه ارائه آب و دماي آن نسبت مصرف آب به مصرف غذا را تحت تأثير قرار ميدهد. براساس اطلاعات جمعآوري شده از گلههاي مرغ مادري كه از آبخوري نيپل استفاده ميكردند (ژوئن سال ۱۹۹۵) مشخص شده است كه يك افزايش اساسي در مصرف آب در حيني كه گله به بلوغ جنسي نزديك ميشود به وقوع ميپيوندد و بنظر ميرسد به مجرد اينكه گله پيك توليد خود را پشت سر ميگذارد، سن گله نسبت مصرف آب به غذا را مستقيماً تحت تأثير قرار نميدهد.
ترجمه از : دكتر محمدرضا عابديني
|
بر اساس پژوهش هاي انجام شده توسط متخصصين دانشگاه ايلينيوز (Illinois) در آمريكا، روش هاي متعدد تو لك بري اجباري مرغ هاي تخم گذار بدون قطع خوراك با روش قطع خوراك مقايسه گرديد. در يك پژوهش تعداد ۵۷۶ قطعه مرغ تخمگذار دكالب (Dekalb) سفيد در سن ۶۹ هفتگي بطور تصادفي در ۸ تيمار غذايي توزيع شدند. براي دو مورد از اين تيمارها روش قطع خوراك بمدت ۱۰ روز اجرا و سپس با دسترسي آزاد به خوراك ۱۶ درصد پروتئين متشكل از ذرت، سويا و يا متشكل از ۹۴ درصد ذرت ادامه يافت. براي ۶ تيمار ديگر به مدت ۲۸ روز به ترتيب به جيره هاي حاوي ۹۴ درصد ذرت، ۹۴ درصد ميدلينگ گندم، ۷۱ درصد ميدلينگ گندم و ۲۳ درصد ذرت، ۴۷ درصد ميدلينگ و ۴۷ درصد ذرت، ۹۵ درصد گلوتن ذرت و ۹۴ درصد خشكيده دانه هاي تخمير شده غلات در حلال (DDGS) به صورت دسترسي آزاد در نظر گرفته شد. در روز ۲۸ تمامي مرغ ها با يك جيره مخصوص مرغ تخمگذار حاوي ۱۶ درصد پروتئين تغذيه شدند و معيارهاي توليد براي مدت ۴۰ هفته مورد سنجش قرار گرفت. |
فرهاد فرودي | عضو هيات علمي دانشگاه آزاد ورامين
چكيده
در اين تحقيق جهت بررسي تاثير زئوليت در بستر بر رشد جوجه هاي گوشتي و رطوبت بستر ، بر روي چهار نوع بستر كه در هر متر مربع صفر (شاهد) ، ۱ ، ۲ و ۳ كيلوگرم زئوليت اضافه شده بود جوجه هاي گوشتي پرورش داده شده است. در طي شش هفته دوره پرورش ، وزن زنده ، مصرف خوراك ، ضريب تبديل خوراك ، مشكلات پا و رطوبت نسبي بستر بررسي شده است. در پايان هفته ششم در چهار گروه به ترتيب متوسط وزن زنده به گرم ۶۵/۲۲۳۶ ، ۱۲/۲۱۶۲ ، ۰۹/۲۲۱۹ و۰۵/۲۲۳۶ (۰۵/۰p>) ، ضريب تبديل خوراك ۷۵/۱ ، ۷۶/۱ ، ۷۴/۱ و ۷۱/۱ (۰۵/۰p>) ، رطوبت نسبي بستر ۸۰/۳۰% ، ۲۶/۳۰% ، ۷۴/۲۸% و ۵۴/۲۸% (۰۵/۰p>) به دست آمده و مشكلات مهم پا نيز ديده نشده است. در نتيجه تاثير مثبت زئوليت بر شرايط داخلي سالن ، خصوصا كاهش رطوبت بستر و عدم وجود تاثير منفي بر رشد جوجه هاي گوشتي ، اضافه كردن ۳-۲ كيلوگرم زئوليت به هر متر مربع بستر توصيه مي شود.
از: مهندس حميد رضا ضيايي
براي اكثر مرغداران اين سؤال مطرح ميباشد كه كامپيوتر در مزرعه براي آنها چه كاري ميتواند انجام دهد .بعضي ديگر نيز انتظار فوق العاده اي از كامپيوتر دارند و به محض استفاده از كامپيوتر خواستار ايجاد تحول شگرف در واحد خود هستند .كامپيوتر به تنهايي نقشي در مديريت مزرعه ندارد، بلكه بطور مستقيم موجب تسهيل مديريت و بطور غير مستقيم موجب تصحيح مديريت ميشود .
از:مهندس حميد رضا ضيايي
هنگاميكه تعداد طيور كم باشد ثبت ركوردها چندان اهميت ندارد ، چون خسارات احتمالي نيز كم خواهد بود ولي اگر تعداد طيور زياد باشد ، ثبت ركودها اهميت پيدا مي كند. چون روزانه بابت هر سالن و يا هر گله ،هزينه زيادي صورت مي گيرد . بنابراين لازم است كليه آمارها ،شامل تعداد موجود ،حذف و تلفات ،جابجايي ، توليد و ميزان دان مصرفي ،اقلام وارده و صادره ،عمليات انجام شده نظير وزن كشي و… ثبت گردد.
اقتباس از كتاب اصول علمي و عملي پرورش طيور – دكتر جواد پور رضا
بهترين روش پرورش جوجه هاي گوشتي روش ورود و خروج هم زمان(All in –All out) است . در اين روش بدون در نظر گرفتن گنجايش مرغداري ، تمام جوجه ها با هم وارد و با هم به كشتارگاه فرستاده مي شوند . در اين روش از اشاعه بيماري ها كه ممكن است در اثر اختلاف سن بوجود آيد جلوگيري مي شود . كاربرد اين روش در ايران به دليل عدم وجود كشتارگاههاي بزرگ گاهي به اشكال مواجه مي شود . تاسيس كشتارگاههاي بزرگ مستلزم هزينه زياد است در صورتي كه دوره فعاليت آن محدود و حدود هر دو ماه يك بار است . ولي با برنامه ريزي و اشتراك ، چند مرغداري مي توان چنين كشتارگاهي را تاسيس نمود ، به طوري كه در تمام مدت سال نيز از آن بهره برداري شود .
روش ديگر پرورش نگهداري جوجه در سنين متفاوت است مثلاً در يك سالن جوجه يك هفته ، در سالن ديگر جوجه ۳ هفته و در سالن بعدي جوجه ۶ هفته وجود داشته باشد . در اين روش امكان اشاعه بيماري وجود دارد زيرا جوجه هاي جوان نسبت به جوجه هاي مسن در مقابل امراض مقاومت كمتري دارند .
نا مناسب ترين روش ، تقسيم سالن به قسمت هاي مختلف است كه در هر قسمت يك سري جوجه با سن متفاوت پرورش داده مي شود . در اين روش خطر تلفات و آلودگي بسيار زياد است .
در هر سه روش ممكن است براي استفاده بيشتر از واحد سطح تعداد زيادتري جوجه را در سالن پرورش داد و در هفته پنجم تعدادي از آنها را كه رشد بيشتري دارند به عنوان جوجه كبابي به بازار عرضه نمود .
اقتباس از كتاب اصول علمي و عملي پرورش طيور – دكتر جواد پور رضا
رشد و پرورش جوجه به طور طبيعي توسط مرغ صورت مي گيرد . اين طريق پرورش راندمان زيادي ندارد و تنها در روستاها امكان پذير است . در واحدهاي بزرگ مرغداري هميشه تعداد زيادي جوجه پرورش داده مي شود . در اين روش كه روش مصنوعي نام دارد پرورش و نگهداري جوجه ها در هر فصل و شرايط آب و هوايي امكان پذير است . در روش مصنوعي پيش گيري بيماري ها بخوبي امكان پذير است و شرايط محيطي مورد لزوم را مي توان به دقت كنترل كرد .
اقتباس از كتاب اصول علمي و عملي پرورش طيور – دكتر جواد پور رضا
الف)رژيم نور در پرورش جوجه هاي گوشتي
در مورد نور سه مسئله بايستي مورد توجه قرار گيرد . اين مسائل عبارتند از دوره نور دادن ، شدت نور ورنگ نور.
۱-دوره يا الگوي نور : اگر چه استفاده از روش متناوب نور در مرغان گوشتي از نظر رشد و راندمان مصرف غذا نتيجه بهتري مي دهد ولي به علت نياز به ساعت هاي اتوماتيك و عدم دسترسي تمام جوجه ها به غذا در فاصله زماني كه چرا غ ها روشن هستند ، امروزه بيشتر از روش نور مداوم در پرورش جوجه هاي گوشتي استفاده مي شود . در روش متناوب در يك فاصله زمان معين چراغها روشن و براي يك مدت معيني خاموش مي شوند (مثلا يك ساعت نور ۳ ساعت تاريكي) كه در مدت روشنائي جوجه ها غذا و آب مورد لزوم را مصرف مي كنند و در زمان تاريكي بدون حركت و با اتلاف انرژي كمتر غذاي خورده شد ه را مورد استفاده قرار مي دهند . در روش ۲۴ ساعت نور جوجه ها هر زمان كه بخواهند به غذا دسترسي دارند ولي همانطوري كه گفته شد راندمان تبديل غذا كمتر از حالت نور متناوب است .
يكي ديگر از محاسن روش متناوب كاهش موي پرها روي لاشه است كه در موقع پركني از لاشه جدا
نمي شوند و لذا كيفيت لاشه را كاهش مي دهد .
ترجمه از : ناصر پولادوند
قرار گرفتن در محيطي با دماي بالاتر از حد مينيموم متابوليزم، افزايش توليد حرارت داخلي را به همراه دارد. در محيطي با حداقل تمهيدات حرارتي ، كمبود گرما غالباً ناشي از انتقال تابشي ، همرفتي و يا رسانايي انرژي مي باشد. براي فراهم آوردن محيطي ايده ال براي پرندگان, ابعاد مختلف مديريتي پرندگان مي بايست مورد آزمايش قرار گيرند.
جريان هواي توليد شده توسط يك دستگاه تهويه قوي، موجب كاهش اثرات دماي افزايش يافته مي گردد. در دماي ۴۰ درجه سانتيگراد مرغ ها در m/min۱۵۰، يك كاهش ۲ درجه اي در حرارت بدن از خودنشان دادند. افزايش انتقال گرما از طريق همرفتي (جابجايي)- ايجاد شده توسط جريان هوا- سودمند مي باشد، مشروط برآنكه دماي محيط پايين تر از دماي بدن پرندگان باشد. در مقايسه با پرندگان در معرض جريان ناچيز هوا، سرعت بالاي حركت هوا در دماي بالاي c۴۲ ، موجب ايجاد فشار و استرس براي پرندگان مي گردد. عملاً در دماهاي بين c۳۵ تا c۴۰، انتقال دما از طريق رسانايي نيز انجام مي پذيرد وآن هنگامي است كه تعداد زيادي از پرندگان با يكديگر در تماس باشند. گشادي عروق سطحي سينه، تاج و نواحي بدون پرپاي پرندگان موجب از دست رفتن حرارت از طريق رسانايي مي گردد.
از: دكتر رامين اشرافي
به طور معمول به پرورش دهندگان طيور تخمگذار توصيه شده است كه دماي آب مصرفي طيور را تا حد امكان، به خصوص وقتي كه درجه حرارت محيط افزايش مي يابد، خنك نگهدارند. دردانشگاه يووا دو آزمايش دراين رابطه انجام گرديد
مترجم: دكتر خاطره دادخواه
افزايش سريع هزينه هاي سوخت مرغداران را مجبور نموده تا به حفظ انرژي بپردازند .
بيشترين انرژي مورد استفاده در مرغداري صرف پرورش روزهاي اول مي شود . شرايط آب و هوايي نا مساعد (زماني كه مصرف غذا بالا باشد) سبب كاهش ميزان رشد مي شوند . همچنين بيماريهاي تنفسي به خاطر كاهش كيفيت هوا شايع مي باشند . لذا زماني كه پرورش دهندگان يك جايگاه راحت فراهم نمايند سود نيز افزايش پيدا مي كند .
مترجم : محمد مهدي ايزد فر
مقاله حاضر تاثير محيط هاي نوري بر رفتار مرغان اهلي و ارتباط احتمالي نتايج بدست آمده با سيستم هاي جديد نوري را مورد بررسي قرار مي دهد .
روش رايج پرورش طيور تحت شدت پائين نور موجب بالا گرفتن بحث هايي در زمينه مسائل مرتبط با رفاه حيوانات شده است . هرچند كه علت به كار بستن اين روش بسيار واضح مي باشد. افزايش شدت نور به منظور تامين رفاه حيوانات موجب افزايش ريسك وقوع نوك زني (كاني باليسم ) و هزينه هاي توليد مي گردد بر اين اساس روش فعلي كارآمد بوده ، اما اين قضاوت تنها تا هنگامي كه روش هاي جايگزين شناسايي نشده اند ، معتبر مي باشد.
مترجم : مهندس محمد مهدي ايزدي فر
مبحث نور يكي از جذاب ترين موضوعات در صنعت طيور مي باشد. از سال هاي دور داستان هاي فراواني بر پايه تجربيات شخصي و كارهاي تحقيقاتي شاخته شده است . اما شناخت درست از نقش نور، مقدار ، مدت نوردهي و رنگ نور داده شده ، هنوز در پرده ابهام مي باشد .
نور نقش اساسي در پرورش طيور داشته و تاثير آن بر توليد به خوبي شناخته شده است . با اينكه پذيرفته شده كه بينايي حس غالب مي باشد ، اما شناخت كمي از تاثير محيط هاي رايج نوري بر رفتار و رفاه ماكيان وجود دارد.
ترجمه از : دكتر محمد رضا عابديني
طي مقاله حاضر، نويسندگان به اين مطلب اشاره مي نمايند كه طيور گوشتي جهت بقاء و عملكرد مناسب نيازمند تامين سه نياز اساسي هستند. مديريت شرايط محيطي ابزاري است كه پرورش دهندگان مي توانند به وسيله آن بيشترين اثر را بر عملكرد طيور گوشتي اعمال نمايند . در اين مقاله مفاهيم بسيار ارزشمندي مورد بحث قرار مي گيرد كه از طريق اجراي آنها مرغداران مي توانند ماندگاري ، رشد و ضريب تبديل غذايي مرغ هاي گوشتي را بهبود بخشند
ترجمه:دكترمحمدصادقمددي
سيستم آبخوري نيپلي اولين بار درسال ۱۹۵۰ ميلادي استفاده شد، اولينتلاشها جهت پرورش جوجههايگــوشتي با اين سيستم چندانموفقيتآميز نبود. جوجهها موقع عرضهبه بازار از جوجههايي كه از سيستمآبخوري معمولي استفاده كرده بودندوزن كمتري داشتند. در سال ۱۹۸۰ نوعجديدي از نيپلها كه متناسب باجوجههاي گــوشتي بود ساخته شده وتوسط صنعت مورد قبول واقع شد.
از: دكترمحمدرضا صالحيقمي كارشناس بيماريشناسي طيور
مقدمه:
كيفيت جوجه توليد شده به دو عاملبستگــي دارد. يكي مرگــ و مير كهميتواند ناشي از عفونت كيسه زرده يابندناف و آلودگــي به قارچ باشد و دومبستگــي به مقدار جوجههاي وازده وحذفي دارد كه اين مورد به فاكتورهايبيشتري بستگــي پيدا ميكند كه در جايخود بحث خواهد شد.
بنابراين تلفات اوليه جوجههايتوليد شده را ميتوان به دو دسته تقسيمنمود: مرگــ و مير و حذف.
در اين مقاله سعي شده است بهطورتحليلي به شرح اين دو عامل با توجه بهتجربيات فارمي پرداخته شود.